{"id":354,"date":"2019-02-13T12:54:34","date_gmt":"2019-02-13T12:54:34","guid":{"rendered":"https:\/\/tirki.komunar.net\/?p=354"},"modified":"2023-02-05T09:09:35","modified_gmt":"2023-02-05T09:09:35","slug":"kapitalist-modernitenin-ideolojik-argumanlarinin-genclik-uzerindekietkileri_2","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/tirki.komunar.net\/?p=354","title":{"rendered":"KAP\u0130TAL\u0130ST MODERN\u0130TEN\u0130N \u0130DEOLOJ\u0130K ARG\u00dcMANLARININ GEN\u00c7L\u0130K \u00dcZER\u0130NDEK\u0130ETK\u0130LER\u0130_2"},"content":{"rendered":"<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<h3 class=\" \" style=\"text-align: center;\"><strong>T\u00fcketim &#8220;K\u00fclt\u00fcr\u00fc&#8221;<\/strong><\/h3>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p class=\" \" style=\"text-align: justify;\">\u00d6zellikle sanayi-tekel kapitalizmiyle birlikte \u00fcretimin yo\u011funla\u015fmas\u0131, t\u00fcketim &#8220;k\u00fclt\u00fcr\u00fc&#8221; n\u00fcn geli\u015fmesine de neden olmu\u015ftur. Fakat burada yo\u011funla\u015fan \u00fcretim ve \u00e7\u0131lg\u0131nla\u015fan t\u00fcketim &#8220;ne kadar ihtiya\u00e7t\u0131r&#8221;, oras\u0131 bir tart\u0131\u015fma konusudur. Kapitalizmde s\u00fcreklile\u015fen azami k\u00e2r, sermayenin s\u00fcrekli bir dola\u015f\u0131m i\u00e7erisinde kendisini katlayarak b\u00fcy\u00fctmesini ifade etmektedir. Bunun i\u00e7in de \u00fcretilenlerin pazarda kar\u015f\u0131l\u0131klar\u0131n\u0131n olmas\u0131 gerekir. Bu, kapitalizm i\u00e7in bir ihtiya\u00e7t\u0131r, ama al\u0131c\u0131lar i\u00e7in bunun ge\u00e7erli oldu\u011funu s\u00f6ylemekte m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. O nedenledir ki, sermaye s\u00fcrekli katlan\u0131p b\u00fcy\u00fcrken toplumu da bunun bir par\u00e7as\u0131 haline getirir ve bu da t\u00fcketim \u00e7\u0131lg\u0131nl\u0131\u011f\u0131 \u015feklinde bir ifadeye kavu\u015fur. Kapitalizm bunu d\u00fc\u015f\u00fcnce g\u00fcc\u00fcyle, toplum m\u00fchendisli\u011fiyle ba\u015far\u0131r. O zamana kadar insan\u0131n kullanmad\u0131\u011f\u0131, bilmedi\u011fi bir\u00e7ok \u015fey, daha sonra; &#8220;sanki yoklu\u011funda ya\u015fanamazm\u0131\u015f&#8221; gibi kabul ettirilmi\u015ftir. Bu \u015fekilde bir olu\u015fum s\u00fcrecine giren t\u00fcketim &#8220;k\u00fclt\u00fcr\u00fc&#8221;, kapitalizmin kendi cephesinden topluma kar\u015f\u0131 y\u00fcr\u00fctt\u00fc\u011f\u00fc m\u00fccadelede elde etmi\u015f oldu\u011fu en \u00f6nemli bir ba\u015far\u0131lardan biridir.<\/p>\n<p class=\" \" style=\"text-align: justify;\">Bunun a\u015f\u0131lmas\u0131 ve yerine do\u011fru bir t\u00fcketim k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fcn geli\u015ftirilmesi ise, ancak ona kar\u015f\u0131 verilecek olan do\u011fru bir m\u00fccadeleyle m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Kavram olarak buna ne kadar do\u011fru bir t\u00fcketim &#8220;k\u00fclt\u00fcr\u00fc&#8221; diyebiliriz, bu da bir tart\u0131\u015fma konusudur. \u015eu a\u00e7\u0131dan: G\u00fcnl\u00fck yemek t\u00fcketiminin belli bir \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fc vard\u0131r. Bu da ayn\u0131 zamanda insanda bir \u00fcretime d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcyor. \u00c7\u00fcnk\u00fc canl\u0131 organizma, kendini var edebilmek i\u00e7in beslenmelidir. Burada beslenme ile ya\u015fam birbirlerini dengeliyor. Bu anlamda bu tarz beslenme kapitalist anlamda ne kadar bir t\u00fcketimdir, tart\u0131\u015f\u0131l\u0131r. Do\u011fada baz\u0131 z\u0131tl\u0131klar vard\u0131r. Art\u0131-eksi, kad\u0131n-erkek, bu onlar\u0131n do\u011fas\u0131nda var oland\u0131r ve hep tamamlay\u0131c\u0131 bir rol oynar. Bu kar\u015f\u0131tl\u0131\u011f\u0131 ayn\u0131 \u015fekilde \u00fcretim-t\u00fcketim i\u00e7in de kullanabilir miyiz? T\u00fcketim \u00e7\u0131lg\u0131nl\u0131\u011f\u0131 i\u00e7inde insanlar\u0131n t\u00fcketmek zorunda b\u0131rak\u0131ld\u0131klar\u0131 bir\u00e7ok \u015fey insanlar\u0131n ya\u015famsal ihtiya\u00e7lar\u0131ndan de\u011fildir. Bunun da \u00f6tesinde, d\u00f6nemsel ihtiyac\u0131 bile de\u011fildir.<\/p>\n<p class=\" \" style=\"text-align: justify;\">Makineler \u00e7al\u0131\u015ft\u0131r\u0131l\u0131yor, s\u00fcrekli \u00fcretiliyor. Bunlar\u0131n kap\u0131\u015f kap\u0131\u015f gitmesi gerekir. Kapitalizmin s\u00fcrekli pompalad\u0131\u011f\u0131, zihinlerde s\u00fcrekli i\u015fledi\u011fi budur. Elbise ihtiya\u00e7t\u0131r, giyilir, bir anlam\u0131 vard\u0131r. Fakat her g\u00fcn bir elbise giymenin ya da modan\u0131n yerini bir ba\u015fka modaya b\u0131rakmas\u0131 halinde, var olan\u0131 terk etmenin ihtiya\u00e7la bir alakas\u0131 yoktur. Pazara, t\u00fcketime sunulan, metala\u015fan her \u015fey i\u00e7in bu ge\u00e7erlidir. Bu a\u00e7\u0131dan t\u00fcketimle zorunlulu\u011fu ayn\u0131la\u015ft\u0131rmamak gerekir. \u00dcretim, ya\u015fam\u0131n devam etmesi i\u00e7in insanlar\u0131n ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131 kar\u015f\u0131lamaya y\u00f6nelik bir faaliyettir. B\u00f6ylesi bir faaliyeti, azami k\u00e2r\u0131 s\u00fcreklile\u015ftiren end\u00fcstriyalizmle de ayn\u0131la\u015ft\u0131rmamak gerekir, farkl\u0131d\u0131rlar. Ama kapitalizm d\u00fc\u015f\u00fcnce d\u00fcnyam\u0131zda yer edinen kelimelere kendi \u00e7\u0131kar\u0131 do\u011frultusunda anlam y\u00fcklemi\u015ftir. Bu anlama g\u00f6re o kelimeler alg\u0131lan\u0131yor, kullan\u0131l\u0131yor. B\u00f6ylece sanki t\u00fcketim ya\u015famda bir zorunlulukmu\u015f gibi yer edinmi\u015f oluyor. Onun i\u00e7indir ki, \u00fcretim-t\u00fcketim kavramlar\u0131n\u0131, ihtiya\u00e7-gereklilik kavramlar\u0131n\u0131 yerli yerinde kullanmak ve kapitalizmin bunlara y\u00fckledi\u011fi anlamlardan ayr\u0131\u015ft\u0131rmak gerekir.<\/p>\n<p class=\" \" style=\"text-align: justify;\">\u0130nsan toplumlar\u0131 ya\u015famlar\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrmek i\u00e7in \u00fcretmeye, beslenme-bar\u0131nma-savunma sorunlar\u0131n\u0131 \u00e7\u00f6zmeye mecburdur. Bunlar\u0131 sa\u011flamak i\u00e7in faaliyet g\u00f6sterir. Gereklilik ve gereksinim burada birbirini tamamlayan \u00f6\u011feler olarak ortaya \u00e7\u0131kar. Kapitalist \u00fcretim bir gereklilik olarak g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc andan itibaren do\u011fan\u0131n dengesi bozulur. Do\u011fal zenginlik kaynaklar\u0131n\u0131n t\u00fcketilmesi, canl\u0131 t\u00fcrlerinin yok edilmesi, d\u00fcnyan\u0131n giderek ya\u015fan\u0131lmaz bir hale gelmesi bunun birer sonucu olarak ya\u015fan\u0131r. Herhalde do\u011fay\u0131 t\u00fcketme faaliyeti i\u00e7in bir \u00fcretim oldu\u011funu ya da insan\u0131n toplumsal olarak ya\u015fam\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrmesinin bir ger\u00e7ekle\u015fme bi\u00e7imi oldu\u011funu s\u00f6yleyemeyiz. Fakat kapitalizm ko\u015fullar\u0131nda toplum m\u00fchendisli\u011fi \u00f6yle bir hale getirmi\u015ftir ki, sanki a\u015f\u0131r\u0131 bir t\u00fcketim \u00e7\u0131lg\u0131nl\u0131\u011f\u0131na girilmedi\u011fi, o fabrikalar\u0131n ihtiyac\u0131n kat be kat \u00fcst\u00fcnde \u00fcretim yapmad\u0131\u011f\u0131 durumda var olunamayacakm\u0131\u015f d\u00fc\u015f\u00fcncesini hem kendisinde hem de toplumda h\u00e2kim k\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p class=\" \" style=\"text-align: justify;\">Bunun da y\u0131k\u0131lmas\u0131 kapitalizmin d\u00fc\u015f\u00fcnce d\u00fcnyas\u0131n\u0131n, ya\u015fam \u00f6l\u00e7\u00fclerinin a\u015f\u0131lmas\u0131yla m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Bu bir anda ger\u00e7ekle\u015femez, belli bir zaman al\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc 400-500 y\u0131ll\u0131k bir s\u00fcre\u00e7 i\u00e7inde in\u015fa edilen bir d\u00fc\u015f\u00fcnce, bir ya\u015fam bi\u00e7iminden bahsediyoruz. B\u00f6ylesi bir \u015feyin bir anda ortadan kald\u0131r\u0131lmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. Bunun sa\u011flanmas\u0131 son derece kaba yakla\u015f\u0131mlarla da m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. E\u011fer olsayd\u0131 reel sosyalizm, kaba materyalist d\u00fc\u015f\u00fcnce yap\u0131s\u0131 bunu ba\u015far\u0131rd\u0131. \u00d6rne\u011fin Sovyetlerin \u00fcrettikleri mallar \u00e7ok dayan\u0131kl\u0131yd\u0131. Kullan\u0131m y\u00f6n\u00fc de a\u011f\u0131r basan nesnelerdi. Ayn\u0131 nesneler Avrupa&#8217;da da \u00fcretiliyor, ama kullan\u0131m de\u011ferleri d\u00fc\u015f\u00fckt\u00fcr, dayan\u0131kl\u0131 de\u011fillerdir. K\u0131sa s\u00fcrede yerine yenilerine ihtiya\u00e7 duyulan bir \u00fcretim ger\u00e7ekli\u011fi vard\u0131r. Sovyetlerde b\u00f6yle de\u011fildi. Fakat oradaki \u00fcretim ger\u00e7ekli\u011finin bir y\u00f6n\u00fc vard\u0131r, o da ona estetik-bi\u00e7im kazand\u0131rma, insanlar\u0131n duygu-d\u00fc\u015f\u00fcnce d\u00fcnyalar\u0131na hitap etme y\u00f6nleriyle s\u0131n\u0131rl\u0131yd\u0131. Bu da oradaki toplum i\u00e7in Avrupa \u00fcr\u00fcnlerini biraz daha cazip hale getiriyordu.<\/p>\n<p class=\" \" style=\"text-align: justify;\">Buradan, kullan\u0131m\u0131 sadece kaba-biyolojik bir gereksinim olarak g\u00f6r\u00fcp, ne sunarsak kabul edilir yakla\u015f\u0131m\u0131 yerine; toplumun maneviyat\u0131n\u0131, duygu ve d\u00fc\u015f\u00fcnce d\u00fcnyas\u0131n\u0131 hesaba katan, onun be\u011feni \u00f6l\u00e7\u00fclerini de d\u00fc\u015f\u00fcnen bir \u00fcretim ger\u00e7ekli\u011finin sa\u011flanmas\u0131n\u0131n gerekti\u011fi gibi bir sonu\u00e7 \u00e7\u0131kar\u0131labilir. Ama bu sadece pazarda h\u0131zl\u0131 bir t\u00fcketim ya da insanlar\u0131n sadece soyut ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131n kar\u015f\u0131lanmas\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan olmaz. Dayan\u0131kl\u0131l\u0131k ve kullan\u0131m de\u011feri kadar estetik ve bi\u00e7im de \u00f6nemlidir. Fakat buradaki estetik, kapitalizmin duygu ve d\u00fc\u015f\u00fcnce d\u00fcnyalar\u0131nda yaratm\u0131\u015f oldu\u011fu bir estetik de\u011fildir. Tak\u0131p tak\u0131\u015ft\u0131rmak, bulup bulu\u015fturmak anlam\u0131ndaki bir estetikten bahsetmiyoruz. Burada kastedilen estetik, etikten ba\u011f\u0131ms\u0131z de\u011fildir. Estetik ancak ahlakla m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Kastedilen ahlak da ger\u00e7eklikten ka\u00e7mama ve toplumsal ger\u00e7ekli\u011fin gereklerini yerine getirmedir. Bu \u00f6zle kazan\u0131lan bi\u00e7im estetik olmay\u0131 da ifade eder. \u00dcretimde bu \u00f6l\u00e7\u00fcler sa\u011flanabildi\u011fi s\u00fcrece toplumun gereksindi\u011fi sunu ger\u00e7ekle\u015ftirilebilir.<\/p>\n<p class=\" \" style=\"text-align: justify;\">Bu i\u015fin sa\u011fl\u0131k ve temizlik boyutu da vard\u0131r. Mesela \u00fcretim alan\u0131nda bir\u00e7ok insan bulunur, \u00fcretir ve bunlar\u0131n kullan\u0131lmalar\u0131 gerekir. Fakat \u00e7ok az\u0131 kullan\u0131l\u0131r, \u00f6nemli bir boyutu \u00e7\u00f6pe g\u00f6nderilir. Bu da \u00fcretimi geli\u015ftirir, ama sa\u011fl\u0131kl\u0131 bir \u00fcretici zihin yap\u0131s\u0131na sahip olmamam\u0131n bir sonucudur. O y\u00fczden bu olgular\u0131, kapitalizmin onlara y\u00fckledi\u011fi anlamlardan ayr\u0131\u015ft\u0131rarak ele almak ve \u00fcretimi bir gereksinim-gereklilik i\u00e7erisinde de\u011ferlendirmek gerekir. Sovyetler Birli\u011fi, ABD ile rekabet halindeydi. Uzaya ABD&#8217;den \u00f6nce insan g\u00f6nderdi. Ama piyasada ABD&#8217;ye yenildi. Sadece onlar de\u011fil. Do\u011fu Avrupa&#8217;n\u0131n devrim yapm\u0131\u015f olduklar\u0131n\u0131 iddia eden \u00fclkelerinin hepsi bu anlamda kapitalist pazara yenildiler. Bu yenilgi, kendilerini bir rekabet i\u00e7ine koymalar\u0131 i\u00e7inde geli\u015fti. Oysa kapitalizme kar\u015f\u0131 m\u00fccadele onunla bir pazar m\u00fccadelesi de\u011fil; ayr\u0131 d\u00fcnyalar\u0131n, ayr\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcncelerin, ayr\u0131 ya\u015fam \u00f6l\u00e7\u00fclerinin bir m\u00fccadelesidir. Bu m\u00fccadelenin \u00f6rg\u00fctlendirilmesi ancak sonu\u00e7 alabilir ki bu da g\u00fc\u00e7l\u00fc bir zihniyet devrimiyle m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr.<\/p>\n<p class=\" \" style=\"text-align: justify;\">Tabii burada t\u00fcketim &#8220;k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fcn&#8221; geli\u015fmesinde profesyonel bir meslek olarak geli\u015ftirilen reklamc\u0131l\u0131\u011f\u0131n oynam\u0131\u015f oldu\u011fu rol\u00fcn de \u00fczerinde durmak gerekmektedir.<\/p>\n<p class=\" \" style=\"text-align: justify;\">T\u00fcketimde reklam, \u00e7\u0131lg\u0131nl\u0131\u011f\u0131n ate\u015fleyici fakt\u00f6r\u00fcd\u00fcr. Reklam deyince yaln\u0131zca televizyon reklamlar\u0131n\u0131 anla\u015f\u0131lmamal\u0131d\u0131r. Ya\u015fam\u0131n her alan\u0131 bir reklamd\u0131r. O y\u00fczden kapitalizmin toplumu i\u00e7in, &#8220;g\u00f6steri toplumu&#8221; denir. Toplum kendisini in\u015fa ederek var etmi\u015ftir, ama kapitalizmde toplum kendisini ba\u015fkas\u0131na be\u011fendirmek i\u00e7in var etmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131r. Kendisi olmaktan \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131r. Bu noktada o toplum, reklamlar\u0131n y\u00f6nlendirdi\u011fi, bu do\u011frultuda davran\u0131\u015flar\u0131na y\u00f6n ve bi\u00e7im verilen bir g\u00f6steri toplumu haline gelmi\u015ftir. D\u00fc\u015f\u00fcnce d\u00fcnyas\u0131nda, toplum olarak kendini var etme yerine ba\u015fkalar\u0131nca y\u00f6nlendirilen bir toplum haline gelinmi\u015ftir. Yemesinden, i\u00e7mesine oradan da bar\u0131nmas\u0131na var\u0131ncaya kadar her \u015feyiyle buna g\u00f6re kendini ayarlanan bir hal alm\u0131\u015ft\u0131r. \u00d6yle ki, sadece o finans kurulu\u015flar\u0131n\u0131n, b\u00fcy\u00fck kapitalist \u015firketlerin reklam yapmas\u0131na da gerek kalmamaktad\u0131r. Toplumdaki her birey, giydi\u011fi elbiseyle, konu\u015fma tarz\u0131yla, kulland\u0131\u011f\u0131 ev e\u015fyas\u0131yla, bindi\u011fi arabayla onun reklam\u0131n\u0131 yapan;\u00a0 as\u0131l t\u00fcketimi ya\u015fayan, ya\u015fatan ve \u00e7evresine de yayan bir hale gelmi\u015ftir. O nedenle de reklam\u0131, televizyonda iki program aras\u0131na s\u0131k\u0131\u015ft\u0131r\u0131lan tan\u0131t\u0131mlar olarak g\u00f6rmemek gerekir.<\/p>\n<p class=\" \" style=\"text-align: justify;\">Kapitalizm \u00f6ncesinde k\u00f6lele\u015ftirme y\u00f6ntemlerinde, k\u00f6lele\u015ftirilenlerin iradesi hi\u00e7e say\u0131larak, bask\u0131yla ger\u00e7ekle\u015ftirilen bir k\u00f6lelik s\u00f6z konusuydu. Do\u011frudan k\u00f6lelik de, toprak k\u00f6leli\u011fi de b\u00f6yleydi. Fakat kapitalizm de bir k\u00f6lelik, \u00f6yle bir bi\u00e7imdir ki, k\u00f6lelik d\u0131\u015f\u0131nda bir ya\u015fam \u015fans\u0131 bulunmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n insana kabul ettirilmesi \u015feklinde ger\u00e7ekle\u015fmektedir. Ya\u015famsal ve d\u00fc\u015f\u00fcnsel olarak, insan\u0131n \u00f6n\u00fcnde gelece\u011fini tasarlamas\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan da olsa, ba\u015fka bir se\u00e7enek b\u0131rakmayan bir k\u00f6leliktir. \u0130\u015fin en k\u00f6t\u00fc yan\u0131 da, b\u00f6yle bir k\u00f6lenin kendini \u00f6zg\u00fcr oldu\u011funu sanmas\u0131d\u0131r. Bu \u015fekilde her y\u00f6n\u00fcyle d\u00fczene ba\u011flanm\u0131\u015f bir k\u00f6lele\u015ftirilme s\u00f6z konusudur. Ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131k ili\u015fkisi de bir k\u00f6leliktir ve kapitalizm de her y\u00f6n\u00fcyle insan\u0131 kendisine ba\u011f\u0131ml\u0131 bir hale getirmektedir.<\/p>\n<p class=\" \" style=\"text-align: justify;\">Kapitalizmin geli\u015ftirmi\u015f oldu\u011fu bu ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131k ve k\u00f6lelik ili\u015fkisinin bir b\u00fct\u00fcn olarak topluma h\u00e2kim k\u0131l\u0131nas\u0131nda rol sahibi olan t\u00fcketim &#8220;k\u00fclt\u00fcr\u00fc&#8221; ve reklamc\u0131l\u0131\u011f\u0131n do\u011frudan hedef haline getirdikleri aras\u0131nda yine en ba\u015fta yer alan gen\u00e7lik olmaktad\u0131r. Kapitalizm t\u00fcketim burada ger\u00e7ekle\u015fmezse, reklam gen\u00e7lik \u00fczerinde etkisini g\u00f6stermezse ba\u015far\u0131 \u015fans\u0131n\u0131n da olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n bilinci ile hareket etmektedir.<\/p>\n<p class=\" \" style=\"text-align: justify;\">Dikkat edilirse t\u00fcketim &#8220;k\u00fclt\u00fcr\u00fc&#8221; en yayg\u0131n haliyle gen\u00e7lik i\u00e7erisinde kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 bulur. Yine reklamlar\u0131n a\u011f\u0131rl\u0131kl\u0131 olarak do\u011frudan hedefinde de gen\u00e7lik bulunmaktad\u0131r. Bunu t\u00fcm reklam ara\u00e7lar\u0131nda; bas\u0131n-yay\u0131n organlar\u0131nda, billboardlar da vb. g\u00f6rmek m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Adeta bu reklamlar i\u00e7erisinde gen\u00e7lik bir t\u00fcketim k\u00fclt\u00fcr\u00fc \u00e7\u0131lg\u0131nl\u0131\u011f\u0131 i\u00e7erisine \u00e7ekilmeye ve ona g\u00f6re de giyinmeye, ya\u015famaya ve be bir ili\u015fki a\u011f\u0131 i\u00e7erisinde tutulmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131lmaktad\u0131r.\u00a0 Asl\u0131nda bu ger\u00e7eklik kapitalist modernitenin gen\u00e7li\u011fin kendine yabanc\u0131la\u015ft\u0131r\u0131larak, i\u00e7 t\u00fcketimi ya\u015far hale getirilmesi ile bire bir orant\u0131l\u0131 bir \u015fekilde geli\u015ftirilmektedir. Bunu g\u00fcnl\u00fck ya\u015fam i\u00e7eresinde, toplumsal g\u00f6rev ve sorumluklar\u0131n yerine getirilmesinde g\u00f6rmek m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Toplumsal sorunlar\u0131n \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fc do\u011frultusunda y\u00fcr\u00fct\u00fclen m\u00fccadelede uzak duran, bunun yerine daha \u00e7ok ki\u015fisel aray\u0131\u015flar\u0131, ilgileri \u00f6ne \u00e7\u0131karan bir yakla\u015f\u0131m i\u00e7erisinde olunmas\u0131 da bunu g\u00f6stermektedir.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p class=\" \" style=\"text-align: justify;\"><strong>2-)Kapitalizme Kar\u015f\u0131 M\u00fccadele<\/strong><\/p>\n<p class=\" \" style=\"text-align: justify;\">\u00d6nder Apo, d\u00fcnya devrimci hareketlerinin bug\u00fcne kadar yapmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 yapt\u0131, kad\u0131n\u0131 devrimin merkezine ald\u0131. Kad\u0131n \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc, toplumun \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc olarak g\u00f6rd\u00fc. Ama bunu bir slogan olarak belirlemekle yetinmedi, pratikte de ger\u00e7ekle\u015ftirmenin ko\u015fullar\u0131n\u0131 yaratt\u0131. Kapitalizme kar\u015f\u0131 en g\u00fc\u00e7l\u00fc m\u00fccadele asl\u0131nda buydu. B\u00f6ylece kapitalizmi, topluma kar\u015f\u0131 kulland\u0131\u011f\u0131 temel silahtan ar\u0131nd\u0131rd\u0131 ve kad\u0131n\u0131 kapitalizme kar\u015f\u0131 m\u00fccadelenin temel \u00f6nc\u00fc g\u00fcc\u00fc haline getirdi. Kad\u0131n\u0131n \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc, toplumsal kurtulu\u015fun ba\u015flang\u0131c\u0131 olarak kabul etti. Yine b\u00f6yle bir belirlemede bulunurken kad\u0131nla birlikte gen\u00e7li\u011fi toplumun kurtulu\u015f m\u00fccadelesinin temel g\u00fcc\u00fc ve \u00f6nc\u00fcs\u00fc olarak belirledi. \u00d6nderli\u011fin kapitalizm ve \u00e7\u00f6z\u00fclen reel sosyalizm \u00e7\u00f6z\u00fcmlemelerine vermi\u015f oldu\u011fu en b\u00fcy\u00fck kar\u015f\u0131l\u0131k bu oldu. Bu, kapitalizme kar\u015f\u0131 yeni bir m\u00fccadele d\u00f6neminin ba\u015flamas\u0131 anlam\u0131na geldi. Reel sosyalizmin \u00e7\u00f6z\u00fclmesini ayn\u0131 zamanda o g\u00fcne kadar sosyalizm ad\u0131na ta\u015f\u0131nan kapitalizmin sorunlar\u0131n\u0131n tekrar kapitalizme ta\u015f\u0131nmas\u0131 oldu\u011funu da g\u00f6rd\u00fc. Onun i\u00e7indir ki \u00d6nderlik; y\u0131k\u0131lan\u0131n reel sosyalizm de\u011fil, kapitalizm oldu\u011fu, \u015feklinde bir belirlemede bulundu. Bu da kapitalizmin o g\u00fcne kadar var olan \u00e7eli\u015fkilerinin \u00e7ok daha fazla derinle\u015fece\u011fi ve \u00e7\u00f6z\u00fcms\u00fcz bir hale gelece\u011fi tespitine g\u00f6t\u00fcrd\u00fc ve bunu da<em>: &#8220;Kapitalizm, reel sosyalizmin \u00e7\u00f6z\u00fclmesine sevinedursun, asl\u0131nda bu \u00e7\u00f6z\u00fclme en b\u00fcy\u00fck y\u00fck ve sorumlulu\u011fun kendilerine d\u00f6nmesidir.&#8221; <\/em>s\u00f6zleriyle dile getirdi.<em>\u00a0<\/em>\u00a0\u00d6nderli\u011fin bu tespiti pratikte de kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 buldu. S\u00f6z konusu \u00e7\u00f6z\u00fcmleme, reel sosyalizmden sonraki s\u00fcre\u00e7te d\u00fcnyada \u00e7\u0131\u011f\u0131r a\u00e7an bir \u00e7\u00f6z\u00fcmleme olma \u00f6zelli\u011fi ta\u015f\u0131d\u0131. Hepsinden farkl\u0131 bir de\u011ferlendirmeler b\u00fct\u00fcn\u00fcn\u00fc kapsayan bir \u00e7\u00f6z\u00fcmleme haline geldi.<\/p>\n<p class=\" \" style=\"text-align: justify;\">B\u00f6ylece kapitalizme kar\u015f\u0131 m\u00fccadelede g\u00fc\u00e7l\u00fc bir silah\u0131n sahibi haline gelindi. Bu silahta kendisini en somut haliyle, kapitalizm ger\u00e7ekli\u011finin \u00e7\u00f6z\u00fcmlenmesi oldu. Kapitalizmin bir toplum, bir ekonomi ve bir zorunluluk olmad\u0131\u011f\u0131 belirlemeleri de b\u00f6yle bir ger\u00e7ekli\u011fi ifade etti. Sun Tzu &#8220;Kendini tan\u0131mak sava\u015f\u0131n yar\u0131s\u0131n\u0131 kazanmakt\u0131r. Kendini ve d\u00fc\u015fman\u0131n\u0131 tan\u0131mak ise sava\u015f\u0131n tamam\u0131n\u0131 kazanmakt\u0131r.&#8221; demektedir. \u00d6nderli\u011fin yapm\u0131\u015f oldu\u011fu bu \u00e7\u00f6z\u00fcmlemeler hem kendi ger\u00e7ekli\u011fimizi tan\u0131ma hem de d\u00fc\u015fman ger\u00e7ekli\u011fini tan\u0131ma anlam\u0131na gelmektedir.<\/p>\n<p class=\" \" style=\"text-align: justify;\">Eski paradigmaya g\u00f6re Kapitalizme kar\u015f\u0131 m\u00fccadele, onu toplum, ekonomi ve tarihsel zorunluluk olarak ele alan bir perspektife g\u00f6re y\u00fcr\u00fct\u00fclmekteydi. O m\u00fccadelede esas al\u0131nan da kapitalizmi y\u0131kmak i\u00e7in \u00f6nce devlet olmak gerekmekteydi. Reel sosyalizm devlet olmu\u015ftu, ama devlet egemenlerin tahakk\u00fcm arac\u0131d\u0131r ve bu ara\u00e7la egemenlere kar\u015f\u0131 sava\u015fmak ve ba\u015far\u0131ya ula\u015fmak m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildi. O ara\u00e7lar kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131 zaman, m\u00fccadele edilen g\u00fcce benzeme ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz bir sonu\u00e7 olarak ortaya \u00e7\u0131kacakt\u0131. Bunun tespiti, kendi ba\u015f\u0131na kapitalizme kar\u015f\u0131 verilen m\u00fccadelede en b\u00fcy\u00fck bir kazan\u0131md\u0131.<\/p>\n<p class=\" \" style=\"text-align: justify;\">Devlet ve iktidar olgular\u0131n\u0131n \u00e7\u00f6z\u00fcmlenmesi, kad\u0131n \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn \u00f6zg\u00fcrl\u00fcklerin merkezine al\u0131nmas\u0131; bunlar kapitalizme kar\u015f\u0131 nas\u0131l m\u00fccadele edilmesi gerekti\u011fini ortaya koydu. Bu, klasik m\u00fccadele bi\u00e7imlerinin a\u015f\u0131lmas\u0131yd\u0131. \u00d6nderli\u011fin &#8220;Demokratik Ulus&#8221; dedi\u011fi \u00e7\u00f6z\u00fcm modeliyse, kapitalizme kar\u015f\u0131 m\u00fccadelede nas\u0131l bir yolun izlenmesi gerekti\u011fini ortaya koydu. Devrim anlay\u0131\u015f\u0131m\u0131z\u0131 de\u011fi\u015ftirmemize neden oldu. Buna g\u00f6re de; Devrim, &#8220;Demokratik Ulus \u00c7\u00f6z\u00fcm\u00fc&#8221; olarak bir tan\u0131ma kavu\u015ftu.<\/p>\n<p class=\" \" style=\"text-align: justify;\">Ancak burada \u00f6nemli olan, yap\u0131lan bu tespitin pratik anlamda somutla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 ve bunu ger\u00e7ekle\u015fmesi i\u00e7in bir m\u00fccadelenin sahibi haline gelinmesidir. Yap\u0131lan bu tespitin ya\u015famsalla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131, pratikle\u015ftirilmesi i\u00e7in toplumun harekete ge\u00e7mesini sa\u011flayacak olan bunun bilincine ve \u00f6rg\u00fct\u00fcne kavu\u015fturulmas\u0131 gerekmektedir. Onun i\u00e7indir ya \u00d6nderlik kapitalizmi ele al\u0131rken 400-500 y\u0131ll\u0131k bir tarihsel s\u00fcre\u00e7ten bahsetmi\u015f, onun \u00e7\u00f6z\u00fclen feodal egemenlik \u00fczerinden kendisini bir sistem olarak \u00f6rg\u00fctledi\u011fini ve toplumunu in\u015fa etti\u011fi ger\u00e7e\u011fine dikkat \u00e7ekmektedir.<\/p>\n<p class=\" \" style=\"text-align: justify;\">\u00a0Kapitalizm, sadece elindeki siyasi ve askeri zora dayal\u0131 olarak toplumu egemenlik alt\u0131na almam\u0131\u015ft\u0131r. Bunu zihin d\u00fcnyas\u0131yla, ya\u015fam\u0131na y\u00f6n vererek yapm\u0131\u015ft\u0131r. \u00d6yle ki, o sistem i\u00e7erisinde ya\u015fayan her insan, onsuz bir ya\u015fam\u0131n olamayaca\u011f\u0131na ikna edilmi\u015ftir. Bu sadece bir \u00fclkede, bir b\u00f6lgede de\u011fil, 400-500 y\u0131ll\u0131k bir s\u00fcre i\u00e7erisinde t\u00fcm d\u00fcnyada bir ger\u00e7eklik halini alm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p class=\" \" style=\"text-align: justify;\">Kapitalizmin yaratt\u0131\u011f\u0131 &#8220;topluma&#8221; kar\u015f\u0131, m\u00fccadele y\u00fcr\u00fct\u00fclmektedir. Bu u\u011furda bug\u00fcne kadar da b\u00fcy\u00fck m\u00fccadeleler verildi, devletler y\u0131k\u0131ld\u0131 ve kuruldu. Devrim yap\u0131ld\u0131 ve iktidar koltu\u011funa oturuldu. Ama bu \u00f6yle bir koltuktu ki, \u00fczerine oturan\u0131 kendine benze\u015ftirdi. Egemen g\u00fc\u00e7lerin kulland\u0131klar\u0131 silahlar b\u00f6yle silahlard\u0131. \u00d6nderlik Bakunin&#8217;den al\u0131nt\u0131lar yapt\u0131, en demokrat ki\u015fi iktidar\u0131 ele ge\u00e7irdi\u011finde en k\u00f6t\u00fc bir diktat\u00f6r olurdu, s\u00f6z\u00fcn\u00fc yenileme ihtiyac\u0131n\u0131 duydu ve bu s\u00f6z\u00fc daha da ileri g\u00f6t\u00fcrd\u00fc, kad\u0131n somutuna indirgedi. Wallerstein, &#8220;Biz konu\u015furken, \u00f6zg\u00fcrl\u00fck ve sosyalizmi tart\u0131\u015f\u0131rken, korkar\u0131m ilahlar\u0131n gazab\u0131na u\u011frar\u0131z. \u00c7\u00fcnk\u00fc hepimiz ayn\u0131 zehirli kaynaktan i\u00e7tik&#8221; diyerek bu ger\u00e7ekli\u011fi bir tan\u0131ma kavu\u015fturdu.<\/p>\n<p class=\" \" style=\"text-align: justify;\">\u0130\u015fte \u00d6nderlik bu m\u00fccadelenin de yolunu bizlere g\u00f6sterdi. Ki\u015filik \u00e7\u00f6z\u00fcmlemesi burada anlam kazand\u0131. Ancak kendimizi kapitalizmin d\u00fc\u015f\u00fcnce kal\u0131plar\u0131ndan ar\u0131nd\u0131rarak bunu yapabilece\u011fimizi s\u00f6yledi. Onun y\u00f6ntemini kullanmaktan vazge\u00e7erek, sadece bu kadar da de\u011fil, onu kusarak bunu ba\u015farabilece\u011fimizi s\u00f6yledi. Bu ise kendimizi onun d\u00fc\u015f\u00fcnce kal\u0131plar\u0131ndan, onun kaba materyalist bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131ndan kendimizi kurtarmakt\u0131.<\/p>\n<p class=\" \" style=\"text-align: justify;\">\u00d6nderlik savunmas\u0131nda &#8220;<em>ya \u00f6zg\u00fcrl\u00fck ya hi\u00e7!&#8221;<\/em>\u00a0dedi. Ya k\u00f6lelik ya ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131k, ya k\u00f6lelik ya \u00f6zg\u00fcrl\u00fck demedi. \u00d6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn d\u0131\u015f\u0131nda ba\u015fka bir \u015fey yok. Bu da ancak \u00d6nderli\u011fin temel \u00f6\u011fretileri aras\u0131nda, kapitalizm ve onun sistemi ile ya\u015fam\u0131na kar\u015f\u0131 verece\u011fimiz m\u00fccadeleyle ve kendimizi bu alanlarda yeni ba\u015ftan yaratmakla m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>&nbsp; &nbsp; T\u00fcketim &#8220;K\u00fclt\u00fcr\u00fc&#8221; &nbsp; \u00d6zellikle sanayi-tekel kapitalizmiyle birlikte \u00fcretimin yo\u011funla\u015fmas\u0131, t\u00fcketim &#8220;k\u00fclt\u00fcr\u00fc&#8221; n\u00fcn geli\u015fmesine de neden olmu\u015ftur. Fakat burada yo\u011funla\u015fan \u00fcretim ve \u00e7\u0131lg\u0131nla\u015fan t\u00fcketim &#8220;ne kadar ihtiya\u00e7t\u0131r&#8221;, oras\u0131 bir tart\u0131\u015fma konusudur. Kapitalizmde s\u00fcreklile\u015fen azami k\u00e2r, sermayenin s\u00fcrekli bir dola\u015f\u0131m i\u00e7erisinde kendisini katlayarak b\u00fcy\u00fctmesini ifade etmektedir. Bunun i\u00e7in de \u00fcretilenlerin pazarda kar\u015f\u0131l\u0131klar\u0131n\u0131n olmas\u0131 gerekir. Bu, [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":355,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[17],"tags":[],"class_list":["post-354","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-demokratik-siyaset"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/tirki.komunar.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/354","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/tirki.komunar.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/tirki.komunar.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tirki.komunar.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tirki.komunar.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=354"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/tirki.komunar.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/354\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":413,"href":"https:\/\/tirki.komunar.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/354\/revisions\/413"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tirki.komunar.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/355"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/tirki.komunar.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=354"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/tirki.komunar.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=354"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/tirki.komunar.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=354"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}