<\/p>\n
<\/p>\n
PKK\u2019nin kurulu\u015funun \u00fczerinden ge\u00e7en 40 y\u0131l i\u00e7erisinde \u00f6nc\u00fcl\u00fck etti\u011fi m\u00fccadelenin ortaya \u00e7\u0131kard\u0131\u011f\u0131 k\u00fclt\u00fcr sanat \u00fczerine bir de\u011ferlendirmeye gitmeden \u00f6nce \u2018k\u00fclt\u00fcr nedir\u2019, \u2018sanat nedir\u2019 sorular\u0131n\u0131n \u00fczerinde durmak gerekir. \u00c7\u00fcnk\u00fc<\/p>\n
PKK\u2019nin k\u00fclt\u00fcr ve sanatta ortaya \u00e7\u0131kard\u0131\u011f\u0131 geli\u015fmeler hangi temelde y\u00fckseldi\u011fi, K\u00fclt\u00fcr ve sanat alan\u0131nda yaratm\u0131\u015f oldu\u011fu geli\u015fmelerin ne anlama geldi\u011fi? ancak o zaman fark\u0131na var\u0131labilir. Burada \u00f6ncelikli olarak \u015funu belirtmekte yarar var. O da; PKK\u2019nin K\u00fcrdistan tarihinde \u00e7a\u011f a\u00e7an bir hareket oldu\u011fu ger\u00e7ekli\u011fidir. O nedenle PKK \u00f6ncesi ve sonras\u0131 diye K\u00fcrdistan tarihi ve toplumunu iki d\u00f6nemde ele almak gerekir. Bu ayr\u0131m noktas\u0131 do\u011fru belirlenmeden PKK\u2019den \u00f6nceki var olan ger\u00e7eklik ile PKK\u2019den sonraki var olan ger\u00e7eklik fark\u0131n\u0131 anlayamay\u0131z. Onun i\u00e7indir ki, PKK\u2019nin m\u00fccadele tarihi i\u00e7erisinde k\u00fclt\u00fcr ve sanat alan\u0131nda yaratt\u0131\u011f\u0131 geli\u015fmeleri anlamak i\u00e7in, \u00f6ncelikli olarak hem k\u00fclt\u00fcr ve sanat\u0131n ne anlama geldi\u011fi, hem de\u00a0 PKK \u00f6ncesi ve sonras\u0131 k\u00fclt\u00fcr ve sanat\u0131n nas\u0131l geli\u015fti\u011fini, devrimci k\u00fclt\u00fcr-sanat dendi\u011finde bunlardan ne anlamak gerekti\u011finin \u00fczerinde durulmas\u0131 gerekmektedir.\u00a0 Daha \u00e7ok g\u00fcnl\u00fck ya\u015famda k\u00fclt\u00fcr-sanat dendi\u011finde sanki birle\u015fik kavramlarm\u0131\u015f gibi ele al\u0131n\u0131p ona g\u00f6re de\u011ferlendirmeler yap\u0131lmaktad\u0131r. Bu da beraberinde belirli yan\u0131lg\u0131l\u0131 yakla\u015f\u0131mlar\u0131 ortaya \u00e7\u0131karmaktad\u0131r. O nedenle b\u00f6ylesi bir yan\u0131lg\u0131ya d\u00fc\u015f\u00fclmemesinin gerekti\u011finin bilinmesinde yarar vard\u0131r. Tabi bunlar aras\u0131nda ortak yanlar da bulunmaktad\u0131r. \u2018K\u00fclt\u00fcr ve sanat ayn\u0131d\u0131r\u2019 ya da \u2018ayn\u0131 de\u011fildir\u2019 derken burada k\u00fclt\u00fcr ve sanat alan\u0131ndaki ortak yanlar\u0131n reddedilmesi gibi bir anlam \u00e7\u0131kar\u0131lmamal\u0131d\u0131r. K\u00fclt\u00fcr, sanat\u0131 i\u00e7ermektedir. Sanat da kendini toplum olarak \u00f6rg\u00fctleyen insan eliyle ger\u00e7ekle\u015fen bi\u00e7imlendirmeleri, yarat\u0131lanlar\u0131n\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftirilmesini, onlara kazand\u0131r\u0131lan esteti\u011fi, toplum taraf\u0131ndan benimsenmesini, kabul edilmesini sa\u011flayacak olan alg\u0131lar\u0131, kabul edi\u015fleri anlatmaktad\u0131r. Bu a\u00e7\u0131dan ortak yanlar\u0131 da vard\u0131r ve bu yanlar\u0131 da\u00a0 birbirinden kopuk olarak ele almak m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. K\u00fclt\u00fcr i\u00e7in bug\u00fcne dek \u00e7ok tart\u0131\u015fma yap\u0131ld\u0131. Kimileri \u2018altyap\u0131\u2019, kimileri de \u2018\u00fcstyap\u0131\u2019 olarak de\u011ferlendirdiler. \u0130ster altyap\u0131, ister \u00fcstyap\u0131 olarak de\u011ferlendirilsin her iki d\u00fc\u015f\u00fcnce de ayd\u0131nlanmac\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrlerin yakla\u015f\u0131m\u0131ndan kayna\u011f\u0131n\u0131 alm\u0131\u015ft\u0131r. \u00d6zne-nesne, objektif-s\u00fcbjektif ayr\u0131m\u0131, bir \u015feyi bir ba\u015fkas\u0131yla a\u00e7\u0131klama ihtiyac\u0131 ya da\u00a0 di\u011ferini \u00f6b\u00fcr\u00fcne tabi k\u0131lma yakla\u015f\u0131m\u0131 da, k\u00fclt\u00fcre ili\u015fkin yap\u0131lan bu de\u011ferlendirmelerde belirleyici bir rol oynam\u0131\u015ft\u0131r. Ku\u015fkusuz, bu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc\u015f bi\u00e7imine g\u00f6re, toplumu ele almak, ya\u015fam\u0131n \u00f6rg\u00fctlemesinde ya da insan\u0131n kendi yaratt\u0131\u011f\u0131 bir ger\u00e7eklik olarak de\u011ferlendirildi\u011finde faaliyetlerini tek bir boyutuyla ele almak do\u011fru de\u011fildir.\u00a0 Bir yandan toplumun maddi ya\u015fam\u0131n\u0131n \u00f6rg\u00fctlendirilmesi di\u011fer yandan da manevi ya\u015fam\u0131n\u0131n \u00f6rg\u00fctlendirilmesi bulunmaktad\u0131r. Bunlar\u0131n her ikisi de insan\u0131n kendini toplum olarak var etti\u011fi temel dayanaklar\u0131n\u0131 olu\u015fturmaktad\u0131rlar. Buna ba\u011fl\u0131 olarak maddi ya\u015fam sadece maddi ya\u015famsal ihtiya\u00e7lar\u0131n kar\u015f\u0131lanmas\u0131 \u00fczerine kurulmaz, ayn\u0131 \u015fekilde manevi ya\u015fam da bu alanda duyulan ihtiya\u00e7lar\u0131n kar\u015f\u0131lanmas\u0131 ile bir yeterlilik olu\u015fturmaz. Bunlar\u0131n her ikisi de kendilerini olu\u015ftururken birbirlerine ihtiya\u00e7 duymaktad\u0131rlar. O nedenle hep kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 olarak birbirlerini tamamlayan bir pozisyonda bulunmaktad\u0131rlar. Onun i\u00e7indir ki, maddi ya\u015fam olmadan; manevi, manevi ya\u015fam olmadan da maddi ya\u015fam olmuyor. \u0130nsanda manevi ya\u015fam\u0131n d\u00fc\u015f\u00fcnsel y\u00f6n\u00fcn\u00fcn maddi ya\u015fam\u0131n \u00f6n\u00fcn\u00fc a\u00e7mas\u0131, onu y\u00f6nlendirmesi, ama onun da d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcme u\u011frat\u0131larak maddi ya\u015fama d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fclmesi her zaman b\u00f6yle bir ili\u015fki i\u00e7erisinde olmalar\u0131na neden olmaktad\u0131r. O nedenle biri di\u011ferinden az \u00f6nemli de\u011fildir. Kendi ger\u00e7eklikleri i\u00e7erisinde belirli bir \u00f6neme sahiptirler. Bunlar\u0131n birinin di\u011ferine tabi olmas\u0131 diye bir \u015fey de yoktur. Bunlar s\u00fcrekli birbirini tamamlayarak bir varolu\u015f i\u00e7erisinde olmaktad\u0131rlar. K\u00fclt\u00fcr dedi\u011fimiz olgu da bunlar\u0131n tamam\u0131n\u0131 anlatmaktad\u0131r. Nas\u0131l ki ahlak toplumun ya\u015fam\u0131n\u0131n d\u00fczenlenmesinde ve ili\u015fkilerine y\u00f6n verilmesinde yaz\u0131l\u0131 olmayan kurallar\u0131n b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc ifade ediyorsa, k\u00fclt\u00fcr de maddi ve manevi ya\u015fam\u0131n, toplum ya\u015fam\u0131na katm\u0131\u015f oldu\u011fu her \u015feyi i\u00e7ermektedir. \u00dcretim ara\u00e7lar\u0131 da bir k\u00fclt\u00fcrd\u00fcr. Bir yolun yap\u0131lmas\u0131, bir evin in\u015fas\u0131 da bir k\u00fclt\u00fcrd\u00fcr. Bunlar\u0131 ifadelendirme bi\u00e7imleri de k\u00fclt\u00fcrd\u00fcr. Toplumun folklorik \u00f6zellikleri de bir k\u00fclt\u00fcrd\u00fcr. Siyasetin ve politikan\u0131n, askerli\u011fin kendisi de bir k\u00fclt\u00fcr\u00fc anlatmaktad\u0131r. Bu da k\u00fclt\u00fcr\u00fc; dar kal\u0131plar\u0131n i\u00e7erisine s\u0131k\u0131\u015ft\u0131rman\u0131n m\u00fcmk\u00fcn olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6stermektedir. Bu ger\u00e7eklik ayn\u0131 zamanda k\u00fclt\u00fcr\u00fcn kendi i\u00e7erisinde s\u00fcrekli bir zenginle\u015fme, yenilenme ve nesilden nesile akan bir ger\u00e7eklik olarak ele al\u0131nmas\u0131n\u0131 gerekli k\u0131lmaktad\u0131r. K\u00fclt\u00fcr\u00fcn; sadece bir d\u00f6nemin toplumsal ger\u00e7ekli\u011fine ba\u011fl\u0131 olarak var olmas\u0131, sonraki d\u00f6nemde yok olmas\u0131 gibi bir \u00f6zelli\u011fi de yoktur. \u0130nsan\u0131n toplum olarak kendini \u00f6rg\u00fctlemeye ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 andan itibaren birikimlerinin toplam\u0131n\u0131 ifade etmektedir. \u0130lla ki bir zaman i\u00e7erisinde ele almak gerekirse, Brodel\u2019in zaman belirlemeleri i\u00e7erisinde yer alan \u2018en uzun s\u00fcre\u2019 i\u00e7erisindeki bir varolu\u015fa tekab\u00fcl edebilir. Ki, burada tamamlanm\u0131\u015f bir toplam da s\u00f6z konusu de\u011fildir. Kendi i\u00e7erisinde bir s\u00fcreklili\u011fi anlatmaktad\u0131r. Bug\u00fcn olan, \u00f6ncekilerin toplam\u0131 olmakla birlikte ucu da a\u00e7\u0131kt\u0131r. Ard\u0131ndan geli\u015fecek olanlara temel olurken, sonradan eklenecek olanlarla hep ileriye do\u011fru akar. O nedenledir ki, k\u00fclt\u00fcr insan toplumunun varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 korudu\u011fu s\u00fcre i\u00e7erisinde ya da koruyaca\u011f\u0131 s\u00fcreler boyunca toplumu ifade eden temel bir etken olma \u00f6zelli\u011fini korumaya devam eder. Dolay\u0131s\u0131yla da k\u00fclt\u00fcr\u00fc belli bir tarihsel d\u00f6nemle s\u0131n\u0131rland\u0131rmak m\u00fcmk\u00fcn olamamaktad\u0131r. B\u00f6yle bir ger\u00e7ekli\u011fe ra\u011fmen k\u00fclt\u00fcre ili\u015fkin yan\u0131lg\u0131l\u0131 yakla\u015f\u0131mlar s\u00f6z konusu olabilmektedir. K\u00fclt\u00fcr daha \u00e7ok belirli bir d\u00f6nemle s\u0131n\u0131rland\u0131r\u0131labilmektedir. Onun i\u00e7in \u2018Maddi ya\u015famdan kayna\u011f\u0131n\u0131 alm\u0131\u015ft\u0131r\u2019 denilebilmektedir. Folklorik ve gelenekle ilgi y\u00f6nleriyle tan\u0131mlanabilmektedir. Genel olarak da toplumda da b\u00f6yle bir alg\u0131 vard\u0131r. Oysa, o folklorik \u00f6zellikler, gelenek ve g\u00f6renekler k\u00fclt\u00fcr\u00fcn kapsam\u0131\u015f oldu\u011fu sadece belli ba\u015fl\u0131 y\u00f6nlerden birka\u00e7\u0131n\u0131 ifade etmektedirler. \u015eimdi burada \u015f\u00f6yle bir yan\u0131lg\u0131 da ortaya \u00e7\u0131kmaktad\u0131r. Gelenek deyince ne anla\u015f\u0131l\u0131yor? Gelenek denilince sadece t\u00f6reler mi anlat\u0131lmaktad\u0131r? Gelenekle, t\u00f6relerin bu \u015fekilde ayn\u0131la\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 gibi bir yakla\u015f\u0131m da s\u00f6z konusudur.\u00a0 Gelene\u011fin ge\u00e7mi\u015fi, ya\u015fanm\u0131\u015f olan\u0131 ve miras olarak da sonraki ku\u015faklara kalan oldu\u011fu y\u00f6n\u00fcndeki de\u011ferlendirmeler \u00e7ok dar kal\u0131r ve onu b\u00f6yle dar kal\u0131plara s\u0131k\u0131\u015ft\u0131rmakta m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. \u00dcretim ara\u00e7lar\u0131n\u0131n da s\u00fcrekli kendini yenilemesi ve ge\u00e7mi\u015fteki var olan \u00fcretim ara\u00e7lar\u0131n\u0131n da s\u00fcrekli daha farkl\u0131 bi\u00e7imlere b\u00fcr\u00fcnmesi de bir gelenektir. Baz\u0131 de\u011fer \u00f6l\u00e7\u00fcleri vard\u0131r, onlar da bir gelenektir. Yine toplumun ya\u015fam\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrmesinde al\u0131\u015fkanl\u0131klar\u0131 vard\u0131r, bu da bir gelenektir. Kullan\u0131lan yollar, yerle\u015fim yerleri vb. de bir gelene\u011fi ifade ederler. Tarzlar da \u00f6yledir. \u00c7\u00fcnk\u00fc gelenek, sonraki s\u00fcre\u00e7lerin \u00f6zelliklerini de kendine katarak, kendini var etmesini anlat\u0131r. \u00dcretim aletlerinden tutal\u0131m, ya\u015fan\u0131lan her \u015feye kadar bu b\u00f6yledir. O nedenle gelene\u011fi sadece t\u00f6relerle s\u0131n\u0131rland\u0131rmak da do\u011fru de\u011fildir. K\u00fclt\u00fcre dair bu \u015fekilde yan\u0131lg\u0131l\u0131 yakla\u015f\u0131mlar \u00e7ok fazlad\u0131r. Bir yan\u0131lg\u0131l\u0131 yakla\u015f\u0131mda; k\u00fclt\u00fcr\u00fcn biraz bilgiyle, beceriyle, davran\u0131\u015f bi\u00e7imi, g\u00f6rg\u00fc, al\u0131\u015fkanl\u0131k vb. ile a\u00e7\u0131klanmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131lmas\u0131 olmaktad\u0131r. K\u00fclt\u00fcr bunlar\u0131 da i\u00e7ermektedir. Ama k\u00fclt\u00fcrl\u00fc ve k\u00fclt\u00fcrs\u00fcz tan\u0131mlar\u0131 g\u00fcndeme geldi\u011finde burada \u00e7ok farkl\u0131 bir yakla\u015f\u0131mla da kar\u015f\u0131la\u015f\u0131lm\u0131\u015f olunmaktad\u0131r. O zaman da neye ve kime g\u00f6re k\u00fclt\u00fcrl\u00fc, neye ve kime g\u00f6re k\u00fclt\u00fcrs\u00fcz olundu\u011fu sorusuna da cevap aranmak zorunda kal\u0131nm\u0131\u015f olacakt\u0131r. Burada \u00f6l\u00e7\u00fc nedir? Kapitalist Modernitenin ya\u015fam \u00f6l\u00e7\u00fcleri mi, g\u00f6rg\u00fc ve adetleri mi? Ya da kapitalist Modernitenin topluma kabul ettirmeye \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 farkl\u0131 ya\u015fam bi\u00e7imleri, ili\u015fkilenme ve be\u011feni \u00f6l\u00e7\u00fcleri mi? Bunlar m\u0131 \u00f6l\u00e7\u00fcd\u00fcr? Ya da kapitalist Modernitenin kendi sistemi i\u00e7erisinde ki\u015finin kendisini var edebilmesi i\u00e7in geli\u015ftirmi\u015f oldu\u011fu kurumlar var. \u2018E\u011fitim\u2019 kurumlar\u0131 var. Oralardan ge\u00e7ildi\u011fi zaman m\u0131 k\u00fclt\u00fcrl\u00fc olunmaktad\u0131r vb. K\u00fclt\u00fcre yakla\u015f\u0131mda b\u00f6ylesine\u00a0 yan\u0131lg\u0131l\u0131 yakla\u015f\u0131mlar da s\u00f6z konusudur. Demek ki, k\u00fclt\u00fcr kavram\u0131 de\u011ferlendirildi\u011finde onu belirli dar kavramlara s\u0131k\u0131\u015ft\u0131rmak, onu \u015fimdiyle a\u00e7\u0131klamak k\u00fclt\u00fcre dair bir ba\u015fka yan\u0131lg\u0131l\u0131 yakla\u015f\u0131m olmaktad\u0131r. Ayn\u0131 \u015fekilde sanata da yan\u0131lg\u0131l\u0131 yakla\u015f\u0131mlar vard\u0131r. Asl\u0131nda bu k\u00fclt\u00fcre olan yan\u0131lg\u0131l\u0131 yakla\u015f\u0131mlar\u0131n devam\u0131 \u015feklindedir. K\u00fclt\u00fcrle Sanat birle\u015fik bir nitelendirme olarak birlikte ele al\u0131nd\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in do\u011fal olarak sanata dair de b\u00f6yle yan\u0131lg\u0131l\u0131 bir yakla\u015f\u0131mda bulunulmaktad\u0131r. K\u00fclt\u00fcr g\u00f6ze hitap eden, o anki toplumun moral de\u011ferlerine yan\u0131t vermek olarak ele al\u0131n\u0131nca, sanat da- sanat\u00e7\u0131 da sadece bunun icras\u0131-icrat\u00e7\u0131s\u0131 olarak kabul edilmi\u015f olmaktad\u0131r.\u00a0 Sanata temel te\u015fkil eden k\u00fclt\u00fcr\u00fcn, toplumun manevi-moral de\u011ferlerinin, g\u00f6rsel alanda hitap eden olgu olarak de\u011ferlendirilmesi, sanata yakla\u015f\u0131m\u0131n\u00a0 bu \u015fekilde belirlenmesine neden olmaktad\u0131r. Art\u0131k bu manevi-moral de\u011ferler nas\u0131l icra edebilirlerse, o da; sanat\u0131n-sanat\u00e7\u0131n\u0131n \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fc olabilmektedir. Ba\u015far\u0131l\u0131 olursa iyi bir sanat\u00e7\u0131 oluyor, ba\u015far\u0131s\u0131z olunca da k\u00f6t\u00fc bir sanat\u00e7\u0131 olunmaktad\u0131r. Bu anlamda sanat\u0131n \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fc de, sanatta ba\u015far\u0131n\u0131n \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fc de de\u011fi\u015fmi\u015f olmaktad\u0131r. G\u00fcn\u00fcm\u00fczde \u2018pop\u00fcler k\u00fclt\u00fcr\u2019 denildi\u011finde anlat\u0131lmak istenilenler de kayna\u011f\u0131n\u0131, k\u00fclt\u00fcre ve sanata olan bu yan\u0131lg\u0131l\u0131 yakla\u015f\u0131mlardan almaktad\u0131r. Tabi burada \u2018k\u00fclt\u00fcre ve sanata yan\u0131lg\u0131l\u0131 yakla\u015f\u0131m m\u0131, pop\u00fcler k\u00fclt\u00fcr\u00fcn ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131na neden oluyor?\u2019 diye de bir soru ak\u0131llara gelmektedir. Bu soruya verilecek olan cevap; elbette ki; hay\u0131rd\u0131r! Pop\u00fcler k\u00fclt\u00fcr kendini var ederken, k\u00fclt\u00fcre ve sanata olan bu yan\u0131lg\u0131l\u0131 yakla\u015f\u0131mlar\u0131 kendine zemin yaparak varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 topluma kabul ettirmeye \u00e7al\u0131\u015fmaktad\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc pop\u00fcler k\u00fclt\u00fcr, kapitalist Modernitenin iflas\u0131n\u0131n ya\u015fand\u0131\u011f\u0131 bir d\u00f6nemde, kapitalist modernitenin toplumu yeniden \u015fekillendirme temelinde, topluma kar\u015f\u0131 y\u00fcr\u00fct\u00fclen psikolojik sava\u015f\u0131n en etkin bir \u00f6\u011fesi olarak kullan\u0131lmaktad\u0131r.<\/p>\n
\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Toplumun bitirilmesi noktas\u0131na getirilmesi; toplumun hem maddi, hem de manevi de\u011ferler olarak art\u0131k son anlar\u0131n\u0131 ya\u015far bir hale getirilmesi demektir. Kapitalist Modernite de toplumun maddi ve manevi de\u011ferleri \u00fczerine s\u00f6m\u00fcr\u00fcy\u00fc en u\u00e7 ve en zirvede ger\u00e7ekle\u015ftiren bir sistemdir. Gelinen a\u015famada da bu sistem neredeyse toplumu var eden maddi ve manevi de\u011ferlerden bir eser b\u0131rakmam\u0131\u015ft\u0131r. Bu art\u0131k toplumun t\u00fckeni\u015fi-biti\u015fi demektir. Toplumun bitirildi\u011fi-t\u00fcketildi\u011fi bir noktada, Kapitalist Modernite kendi toplumunu yeniden in\u015fa ederken buna g\u00f6re be\u011feni \u00f6l\u00e7\u00fclerini, \u2018esteti\u011fi\u2019, \u2018d\u00fc\u015f\u00fcnce\u2019 ve \u2018ya\u015fam kal\u0131plar\u0131\u2019 olu\u015fturmaktad\u0131r. \u0130\u015fte postmodernizm de, pop\u00fcler k\u00fclt\u00fcr de bunun i\u00e7inde ifadesini bulmaktad\u0131rlar. Bunlar, toplumun t\u00fcm maddi ve manevi de\u011ferlerinden kopar\u0131larak, Kapitalist Modernitenin, s\u00fcr\u00fc kitleleri diyebilece\u011fimiz bir noktaya getirilmesindeki temel d\u00fc\u015f\u00fcnce kal\u0131plar\u0131n\u0131 olu\u015fturmaktad\u0131rlar. Postmodernizm bunun d\u00fc\u015f\u00fcnce kal\u0131plar\u0131d\u0131r. Pop\u00fcler k\u00fclt\u00fcr de toplumun i\u00e7erisine \u00e7ekilece\u011fi ya\u015fam bi\u00e7imini, de\u011ferlerden kopuk ve her \u015feyiyle kendini Kapitalist Modernitenin hizmetine sunmu\u015f, Kapitalist Modernitenin her y\u00f6nden kullanabilece\u011fi s\u00fcr\u00fcle\u015fen bir kitlenin olu\u015fumunu anlatmaktad\u0131r.\u00a0 O nedenledir ki, k\u00fclt\u00fcr ve sanata dair d\u00fc\u015f\u00fcncelerin, yakla\u015f\u0131m bi\u00e7imlerinin, ele al\u0131\u015flar\u0131n vb. \u00e7ok ciddi olarak sorgulanmas\u0131 gerekmektedir. D\u00fc\u015f\u00fcnce kal\u0131plar\u0131yla, toplumdaki olu\u015fturulan o alg\u0131lar\u0131n da \u00e7ok ciddi sorgulanmas\u0131 gerekmektedir. Bunun sorgulanmas\u0131 sanata ve sanat\u00e7\u0131ya olan bu yan\u0131lg\u0131l\u0131 yakla\u015f\u0131mlar\u0131n da sorgulanmas\u0131n\u0131 beraberinde getirecektir. \u00d6ncelikle burada, sanata; topluma g\u00f6rsel olarak hitap eden alanlardaki y\u00fcr\u00fct\u00fclen bir \u00e7al\u0131\u015fma olarak bir yakla\u015f\u0131m g\u00f6sterilmemesi gerekti\u011finin \u00fczerinde durulabilmelidir. Sanat bir inceliktir, estetiktir var olan\u0131 i\u015fleyerek ona ruh ve d\u00fc\u015f\u00fcnce katmakt\u0131r. Bunlarla da s\u0131n\u0131rl\u0131 de\u011fildir. Toplumun maddi ve manevi de\u011ferlerinin i\u00e7e i\u00e7e ge\u00e7ti\u011fi faaliyet olma gibi bir anlama da sahiptir. D\u00fc\u015f\u00fcncenin maddele\u015fmesini anlat\u0131r. D\u00fc\u015f\u00fcncenin maddele\u015fmesi, maddenin o d\u00fc\u015f\u00fcnceye g\u00f6re bi\u00e7imlendirilmesi, yeni bi\u00e7imlendirilmi\u015f halinin de bir alg\u0131ya d\u00f6n\u00fc\u015fmesidir. Zaten toplumun hakikatleri var.<\/p>\n
\u00d6nder APO toplumun hakikatleri aras\u0131nda; \u00f6z bilin\u00e7, \u00f6z y\u00f6netim ve ekonomi ile birlikte esteti\u011fe yer vermektedir. Bunlar, toplumu; toplum olarak var eden hakikatlerdir ve toplum ya\u015fam\u0131n\u0131n i\u00e7erisindeki d\u00fczenleni\u015flerini anlatmaktad\u0131rlar. Toplum ya\u015fam\u0131n\u0131 bunlara g\u00f6re \u015fekillendirerek bi\u00e7im kazanmaktad\u0131r. Burada estetik; toplumun, ahlaki-politik \u00f6zelliklerinin d\u0131\u015fa vurumunu anlatmaktad\u0131r. Bi\u00e7im, \u00f6zden ayr\u0131 de\u011fildir. \u0130kisi aras\u0131ndaki b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn sa\u011flanmas\u0131nda da sanat devreye girmektedir. Do\u011fadan al\u0131nana, mana ve bi\u00e7im kazand\u0131rmad\u0131r. Ona verdi\u011fi \u015fekille anlam kazand\u0131rmad\u0131r. Onu ya\u015famda bir yere sahip hale getirerek i\u015flevsel k\u0131lmad\u0131r. \u0130nsan\u0131n kendisini ilk ifade etme bi\u00e7imi i\u015faret dilidir. Ama daha sonra ma\u011faralara, kayalara \u015fekiller yaparak, ne yapmak istedi\u011fini anlatmaktad\u0131r. \u0130\u015faretin kendisi de yap\u0131lan \u015fekilde oradaki d\u00fc\u015f\u00fcncenin anlat\u0131lma bi\u00e7imidirler. Sanat tarih\u00e7ilerinin kendileri de, kullan\u0131lmaya ba\u015flan\u0131lan i\u015faret dilini ve o ma\u011fara duvarlar\u0131ndaki \u015fekilleri ilk sanat faaliyetleri ya da sanat\u0131n temelini olu\u015fturan kal\u0131nt\u0131lar olarak de\u011ferlendirmektedirler. Bu anlamda, sanat; insanla\u015fmaya b\u00fcy\u00fck katk\u0131 sa\u011flam\u0131\u015f olup, insan\u0131n kendini var etmesinin sa\u011flayan en temel fakt\u00f6rlerden bir tanesini olu\u015fturmaktad\u0131r. Daha sonra insan\u0131n do\u011fadaki\u00a0 di\u011fer biyolojik varl\u0131klardan ayr\u0131lan y\u00f6nlerini geli\u015ftirmeye ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r ve bunlar\u0131nda sanata temel te\u015fkil eden y\u00f6nleri ile do\u011frudan bir ba\u011flant\u0131s\u0131 bulunmaktad\u0131r. Kendi eliyle yapm\u0131\u015f olduklar\u0131 barakalara girerek, daha korunakl\u0131 yerlerde ya\u015famaya ba\u015flamalar\u0131, neoliti\u011fe \u00f6zelli\u011fini veren; \u00e7anak- \u00e7\u00f6mleklerin yap\u0131lmas\u0131, maddi ya\u015famsal ihtiya\u00e7lar\u0131n kar\u015f\u0131lanmas\u0131nda kendi elleriyle yapt\u0131klar\u0131; b\u0131\u00e7aklar, baltalar, i\u015f aletleri, m\u0131zraklar, oklar, yaylar vb. hep b\u00f6yle bir ger\u00e7eklik i\u00e7erisinde yerlerini almaktad\u0131rlar. Bu anlamda sanat, d\u00fc\u015f\u00fcncenin kendini ifadelendirme bi\u00e7imi olarak ortaya \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131r. Bu ayn\u0131 zamanda sadece sanat\u0131n geli\u015fmesinde de\u011fil, zanaat\u0131n geli\u015fmesini de temel te\u015fkil etmi\u015ftir. Geli\u015fti\u011fi d\u00f6nem ya da zanaatla sanat\u0131n ayr\u0131\u015fmas\u0131, ya\u015fam i\u00e7erisindeki maddi ve manevi ya\u015fam aras\u0131ndaki kopu\u015flar\u0131n sa\u011flanmaya ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 s\u00fcre\u00e7lerde ger\u00e7ekle\u015fmi\u015ftir. Kendi i\u00e7erisinde b\u00f6l\u00fcnen insan topluluklar\u0131n\u0131n, maddi ya\u015famsal ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131 bulunduklar\u0131\/ya\u015fad\u0131klar\u0131 co\u011frafyan\u0131n; bitki \u00f6rt\u00fcs\u00fc, iklimi ve \u00f6zelliklerine g\u00f6re farkl\u0131 kar\u015f\u0131lama bi\u00e7imlerinin ya\u015fanmaya ba\u015flamas\u0131n\u0131n b\u00f6yle bir ayr\u0131\u015fman\u0131n ger\u00e7ekle\u015fmesinde \u00f6nemli bir rol\u00fc olmu\u015ftur. Dolay\u0131s\u0131yla da olu\u015fan bu ihtiya\u00e7lar\u0131n farkl\u0131 kar\u015f\u0131lama bi\u00e7imleri, i\u00e7erisine girilen bu faaliyetler ve kullan\u0131lan ara\u00e7lar \u00fczerinde bir hakimiyet ve uzmanla\u015fma yaratm\u0131\u015ft\u0131r. S\u00f6m\u00fcren ve s\u00f6m\u00fcr\u00fclen aras\u0131ndaki s\u0131n\u0131fla\u015fma gibi bir ayr\u0131\u015fma olarak de\u011ferlendirilemeyecek bu ayr\u0131\u015fma i\u00e7erisinde sanat -zanaat i\u00e7 i\u00e7eli\u011fi birlikteli\u011fini korumakla birlikte, bunlar aras\u0131na bug\u00fcn bile tart\u0131\u015fma konusu olan, netle\u015ftirilemeyen ve s\u00fcrekli bir de\u011fi\u015fim g\u00f6steren anlam farkl\u0131l\u0131\u011f\u0131 ve farkl\u0131 faaliyetler olarak ele al\u0131nmas\u0131 daha sonraki d\u00f6nemlerde ger\u00e7ekle\u015fmi\u015ftir. Daha \u00e7ok da Kapitalist Modernitenin d\u00fc\u015f\u00fcnce kal\u0131plar\u0131n\u0131n ortaya \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131 s\u00fcre\u00e7le birlikte bu ya\u015fanmaya ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r. D\u00fc\u015f\u00fcnce ve ona g\u00f6re mana verme Kapitalist Modernite taraf\u0131ndan icat edilmemi\u015ftir. O nedenle de ne sanat ne de zanaat kesinlikle ona mal edilemez. Ondan \u00f6nceki d\u00f6nemde de sanat\u00e7\u0131l\u0131k da, zanaat\u00e7\u0131l\u0131k da vard\u0131 ve bu s\u00f6zc\u00fckler \u00e7o\u011funlukla da d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcml\u00fc olarak y\u00fcr\u00fct\u00fclen ayn\u0131 faaliyet i\u00e7in kullan\u0131l\u0131yordu. Ama Kapitalist Moderniteyle birlikte bunlar aras\u0131nda bir ay\u0131r\u0131m konularak, birbirinden ayr\u0131\u015ft\u0131r\u0131larak kategorilendirildi. Bu d\u00f6nemle birlikte, zanaat\u00e7\u0131l\u0131k; el i\u015flerinde h\u00fcner sahiplerinin faaliyeti olarak ele al\u0131nmaya, sanat da; maddi \u00fcretimden kopuk, daha \u00e7ok da imgelere dayal\u0131 olarak toplumun manevi, moral de\u011ferlerini ele alan ruhsal olarak ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131 kar\u015f\u0131layan, dinlendiren, oyalayan giderek de ticarette bir meta\/ sermeye haline getirilen, mali anlamda getirisi olan bir faaliyet olarak anlamland\u0131r\u0131ld\u0131. Bununla da kalmad\u0131 toplumun kendini ger\u00e7ekle\u015ftirmesinde en temel fakt\u00f6rlerden olan bilin\u00e7 ve onu cisimle\u015ftirme, ta\u015f\u0131ma, ta\u015f\u0131rma, yayg\u0131nla\u015ft\u0131rma faaliyetleri de sonradan y\u00fcklenen anlamla ifadelendirilen sanat kapsam\u0131 i\u00e7erisine al\u0131narak, tam bir toplumsal bilin\u00e7 gasp\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftirilmi\u015ftir. Gelinen a\u015fama da zanaat ve sanat birbirinden tamamen ayr\u0131\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Zanaat; el i\u015fleri h\u00fcneri olarak toplumda hakim bir alg\u0131ya d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcrken, sanat da; k\u00fclt\u00fcr ile birlikte an\u0131lmaya, ele al\u0131nmaya ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r. B\u00f6ylece ger\u00e7ekle\u015ftirilen bilin\u00e7 \u00e7arp\u0131tmas\u0131 ve gasp\u0131 me\u015frula\u015ft\u0131r\u0131lmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. O nedenledir ki, sanat\u0131 da do\u011fru anlamak gerekmektedir. Sanat da bir h\u00fcnerdir, marifettir. Bu \u00f6zellikleri de vard\u0131r. Ama bu toplumun, onun d\u00fc\u015f\u00fcnsel ve manevi ger\u00e7ekli\u011finin cisimle\u015fmesinden ba\u015fka bir \u015fey de\u011fildir. Sanat\u00e7\u0131lar da bunlara ruh vererek, estetik kazand\u0131rarak h\u00fcnerine, marifetine sahip olan ta\u015f\u0131y\u0131c\u0131lar\u0131d\u0131r. Kapitalist Modernitenin icat etti\u011fi sanat-sanat\u00e7\u0131 kavramlar\u0131na y\u00fckledi\u011fi anlam, bundan farkl\u0131d\u0131r. Tam bir sapt\u0131rma ve \u00f6z\u00fcn\u00fc bo\u015faltmay\u0131 ifade etmektedir. Toplumun maddi- manevi b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc par\u00e7alamak ve kapitalist Modernitenin toplumun \u00fczerinde hakimiyetini kurmas\u0131nda bir ara\u00e7 olarak kullan\u0131lmas\u0131n\u0131 sa\u011flayacak anlamlarla y\u00fckl\u00fcd\u00fcr. Estetik, ruhsal g\u00fczellik, incelik ve bunlar\u0131n toplam\u0131 olarak kabul edilen sanat\u00e7\u0131l\u0131k da; sadece tiyatro ve sinema oyunculu\u011funda ya da sahne de \u015fark\u0131- t\u00fcrk\u00fc s\u00f6ylemek, dans etmek, \u015fiir okumak, tuvale resim yapmak, heykel yapmak, yap\u0131lan ya da in\u015fa halindeki bir yap\u0131ya mimari \u00f6zellikler katmak de\u011fildir. Elbette t\u00fcm bunlar yap\u0131l\u0131rken sanat\u00e7\u0131 \u00f6zellikler de kendini d\u0131\u015fa vurmaktad\u0131r.\u00a0 Ama bu \u00f6zellikler, toplumun maddi ve manevi b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc d\u0131\u015f\u0131nda ele al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda;\u00a0 \u00fczerinde para kazan\u0131lan, s\u00f6m\u00fcr\u00fcn\u00fcn ger\u00e7ekle\u015fti\u011fi ticari bir meta, birbirinin di\u011ferine kar\u015f\u0131, di\u011ferinin \u00f6b\u00fcr\u00fc \u00fczerinde egemenlik ve sulta kurmak i\u00e7in kulland\u0131\u011f\u0131 bir ara\u00e7 haline getirildi\u011finde de, i\u015fte o zaman; yap\u0131c\u0131, yarat\u0131c\u0131, ruh katan, g\u00fczelle\u015ftiren \u00f6zellikler de kaybolmu\u015f olmaktad\u0131r.<\/p>\n
K\u00fcrdistan\u2019da da, k\u00fclt\u00fcr ve sanat\u0131 bu ger\u00e7ekliklerden ayr\u0131 olarak ele almak m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. K\u00fcrdistan toplumu neoliti\u011fe ev sahipli\u011fi yapm\u0131\u015f tarihin en kadim toplumlar\u0131ndand\u0131r. Belki de en ilk olan\u0131d\u0131r. Aryenik topluluklar\u0131n k\u00f6k h\u00fccrelerini olu\u015fturma gibi bir \u00f6zelli\u011fe de sahiptir. G\u00f6\u00e7ler yoluyla d\u00fcnyaya a\u00e7\u0131lan insan topluluklar\u0131 hep bu co\u011frafya \u00fczerinden ge\u00e7i\u015fleri ger\u00e7ekle\u015ftirmi\u015fler ve k\u00fclt\u00fcr ta\u015f\u0131y\u0131c\u0131lar\u0131 olmu\u015flard\u0131r. Do\u011fal olarak b\u00f6ylesi bir toplumda k\u00fclt\u00fcr \u00e7ok g\u00fc\u00e7l\u00fc bir \u00f6zelli\u011fe ve temele sahip olacakt\u0131r. K\u00fcrdistan\u2019da k\u00fclt\u00fcr dedi\u011fimiz zaman \u00f6ncelikli olarak bu ger\u00e7ekli\u011fi g\u00f6rmek ve bunun bilincinde olmak gerekmektedir. Yerle\u015fik ya\u015fama K\u00fcrdistan\u2019da ge\u00e7ilmi\u015f, Neolitik ya\u015fam orada ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r. Uygarl\u0131klar oradan t\u00fcm d\u00fcnyaya yay\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Bu ayn\u0131 zaman da; siyasetin, ekonominin, bilincin, k\u00fclt\u00fcr\u00fcn, sanat\u0131n\/zanaat\u0131n oradan t\u00fcm d\u00fcnyaya ta\u015f\u0131r\u0131larak, yay\u0131lmas\u0131 anlam\u0131na gelmektedir. Dolay\u0131s\u0131yla da K\u00fcrdistan\u2019\u0131 insan toplumunun, k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fcn geli\u015fmesinde geli\u015fti\u011fi ilk co\u011frafyalardan biri k\u0131lmaktad\u0131r. Daha sonraki y\u00fczy\u0131llarda da K\u00fcrdistan bu \u00f6zelli\u011fini korumaya devam etmi\u015ftir. Ancak s\u00f6m\u00fcrgecilerin, i\u015fgalcilerin istilalar\u0131na u\u011framaya ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 d\u00f6nemlerle birlikte bu \u00f6zelli\u011fi tahribata u\u011framaya ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r. Hatta bununla da s\u0131n\u0131rl\u0131 kalmayarak k\u00fclt\u00fcrel anlamda bir talanla kar\u015f\u0131la\u015fm\u0131\u015ft\u0131r. Fakat bir yandan bunlar ya\u015fan\u0131rken di\u011fer yandan da bu i\u015fgal ve talan\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftirenleri k\u00fclt\u00fcrel olarak etkilemekten de geri kalmam\u0131\u015ft\u0131r. Bu \u00f6zellikleri nedeniyledir ki, iki bin y\u0131l\u0131 a\u015fk\u0131n bir s\u00fcredir yabanc\u0131lar\u0131n egemenli\u011fi alt\u0131nda olmas\u0131na ra\u011fmen, bu topraklar \u00fczerinde ya\u015fayan halk kendi kimli\u011fini koruyabilmi\u015ftir. Bu kadar g\u00fc\u00e7l\u00fc bir k\u00fclt\u00fcrel yap\u0131ya sahip olmalar\u0131 nedeniyledir ki; t\u00fcm i\u015fgal, ya\u011fma, talan ve katliamlara ra\u011fmen ayakta kalmay\u0131 ba\u015farm\u0131\u015ft\u0131r. 19.yy\u2019a kadar da bu b\u00f6yle devam etmi\u015ftir. Fakat sonras\u0131 s\u00fcre\u00e7te, \u00f6ncekilerden \u00e7ok daha b\u00fcy\u00fck tahribatlara u\u011fram\u0131\u015ft\u0131r. 20. y\u00fczy\u0131lla birlikte de bir y\u0131k\u0131m a\u015famas\u0131na getirilmi\u015ftir.<\/p>\n
\n
Yaz\u0131n\u0131n devam\u0131 KOM\u00dcNAR 74\/PKK PDF\u2019tedir<\/strong><\/p>\n \n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" PKK\u2019nin kurulu\u015funun \u00fczerinden ge\u00e7en 40 y\u0131l i\u00e7erisinde \u00f6nc\u00fcl\u00fck etti\u011fi m\u00fccadelenin ortaya \u00e7\u0131kard\u0131\u011f\u0131 k\u00fclt\u00fcr sanat \u00fczerine bir de\u011ferlendirmeye gitmeden \u00f6nce \u2018k\u00fclt\u00fcr nedir\u2019, \u2018sanat nedir\u2019 sorular\u0131n\u0131n \u00fczerinde durmak gerekir. \u00c7\u00fcnk\u00fc PKK\u2019nin k\u00fclt\u00fcr ve sanatta ortaya \u00e7\u0131kard\u0131\u011f\u0131 geli\u015fmeler hangi temelde y\u00fckseldi\u011fi, K\u00fclt\u00fcr ve sanat alan\u0131nda yaratm\u0131\u015f oldu\u011fu geli\u015fmelerin ne anlama geldi\u011fi? ancak o zaman fark\u0131na var\u0131labilir. […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":605,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[20],"tags":[],"class_list":["post-604","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-hakikat-rejimi"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/tirki.komunar.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/604","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/tirki.komunar.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/tirki.komunar.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tirki.komunar.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tirki.komunar.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=604"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/tirki.komunar.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/604\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":606,"href":"https:\/\/tirki.komunar.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/604\/revisions\/606"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tirki.komunar.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/605"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/tirki.komunar.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=604"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/tirki.komunar.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=604"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/tirki.komunar.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=604"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}