\n
\n
Ekin KIZILIRMAK<\/em><\/strong><\/span><\/p>\n \n \n K\u00fclt\u00fcr ve sanat alan\u0131nda y\u00fcr\u00fct\u00fclen \u00e7al\u0131\u015fmalar olduk\u00e7a \u00f6nemli \u00e7al\u0131\u015fmalard\u0131r. Bu \u00e7al\u0131\u015fmalar eskiden de \u00e7ok \u00f6nemliydi fakat gereken \u00f6nem tam olarak verilemiyordu. Yeteri kadar anla\u015f\u0131lamad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in dar yakla\u015f\u0131mlar s\u00f6z konusu idi. Bir yandan dar ve \u00f6nemsiz g\u00f6ren yakla\u015f\u0131mlar di\u011fer yandan da bu \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 toplumsall\u0131ktan kopar\u0131c\u0131, \u015fahsi \u00e7al\u0131\u015fmalar olarak ele alan sanat\u00e7\u0131 tutumlar\u0131 vard\u0131. Bu iki yanl\u0131\u015f tutumu d\u00fczeltirsek k\u00fclt\u00fcr ve sanat alan\u0131nda kal\u0131c\u0131 ba\u015far\u0131lara imza atabiliriz. Her iki yanl\u0131\u015fl\u0131kta \u00f6zele\u015ftiri gerektiren konulard\u0131r. K\u00fclt\u00fcr ve sanat \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131na sadece bir e\u011flence ve zaman ge\u00e7irme faaliyeti olarak bakmak do\u011fru de\u011fildir. K\u00fclt\u00fcr\u00fcn bir ya\u015fam tarz\u0131, sanat\u0131n da \u00f6nemli bir manevi alan \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 oldu\u011funu g\u00f6rmek gerekir. K\u00fclt\u00fcr \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 ya\u015fam tarz\u0131 yaratma \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 olarak g\u00f6r\u00fcp de\u011fer ve \u00f6nem vermek do\u011fru oland\u0131r. Fakat bu bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131n\u0131n yarat\u0131lmas\u0131 sorunu tam olarak \u00e7\u00f6zmez. \u00d6nemli olan pratiktir. Diyelim ki, herkes k\u00fclt\u00fcr ve sanat\u0131n \u00f6nemini anlad\u0131, k\u00fclt\u00fcr ve sanat alan\u0131n \u00fcretim yapabilece\u011fi ortam ve olanaklar yarat\u0131ld\u0131, sanat\u00e7\u0131lar anla\u015f\u0131ld\u0131, bu k\u00fclt\u00fcr ve sanat alan\u0131n\u0131n sorunlar\u0131n\u0131 \u00e7\u00f6zmeye yeter mi?<\/p>\n <\/p>\n <\/p>\n Sanat Fikir ve Bilin\u00e7le Olur<\/strong><\/p>\n Yurtseverli\u011fin ‘biz s\u00f6ze de\u011fil prati\u011fe bakar\u0131z’ felsefesini bu \u00e7al\u0131\u015fma alan\u0131na da uygulamak laz\u0131m. K\u00fclt\u00fcr ve sanat kurumlar\u0131n\u0131n ya da sanat ve sanat emek\u00e7ilerinin \u00fcretimlerine bakmak en do\u011fru oland\u0131r. Sonu\u00e7ta ki\u015filik esere yans\u0131r. Pratikte, fiiliyatta hep fikir vard\u0131r. D\u00fc\u015f\u00fcncesiz anlams\u0131z hareket ve \u00e7al\u0131\u015fma olmaz. \u00d6zellikle sanat gibi bir yarat\u0131m alan\u0131nda fikirsiz, bilin\u00e7siz hi\u00e7 bir \u015fey a\u00e7\u0131\u011fa \u00e7\u0131kar\u0131lamaz. Y\u00fcz defa da biz sanat yapmak istiyoruz, devrimci sanat\u0131 geli\u015ftirece\u011fiz desek, bu yetersizdir. Yapmak gerekir. Sanat yapmadan sanat\u0131n ger\u00e7e\u011fini dile getiremeyiz. Ka\u00e7 tiyatro yapt\u0131k, ka\u00e7 m\u00fczik eseri ortaya \u00e7\u0131kard\u0131k, resim, heykel, sinema da elimizde ne var? K\u00fclt\u00fcr\u00fc ve sanat\u0131 edebiyats\u0131z d\u00fc\u015f\u00fcnemeyiz elbette; ka\u00e7 roman, ka\u00e7 \u015fiir?<\/p>\n \u00dcretkenlik ve prati\u011fe tam girememe sorununu kabul etmek durumunday\u0131z. Ayr\u0131ca \u00fcrettiklerimizde tam olarak ne kadar yurtseverlik k\u00fclt\u00fcr\u00fcne g\u00f6redir, tart\u0131\u015fabilmeliyiz. Ben yetenek sorunu oldu\u011funu hi\u00e7 d\u00fc\u015f\u00fcnmedim. K\u00fcrt sanat\u00e7\u0131lar\u0131, demokratik sanat emek\u00e7ileri olduk\u00e7a yetenekli insanlard\u0131r. Y\u0131llard\u0131r bu i\u015flerle u\u011fra\u015fan, hayat\u0131n\u0131 sanata vermi\u015f insanlar\u0131m\u0131zd\u0131rlar. E\u011fitim sorunu ise hi\u00e7 yoktur. Onlarca y\u0131l demokratik siyaset ile i\u00e7 i\u00e7e olup bilmemek m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. Bilgilenme sorunu yoktur. Herkesten iyi konu\u015fabilir ve de\u011ferlendirme yapabiliriz. Ama i\u015fte, pratikte sorun ya\u015f\u0131yoruz. Tam istedi\u011fimiz bir \u00fcretkenlik ve yarat\u0131c\u0131l\u0131k konumuna giremiyoruz.<\/p>\n Bu \u00fcretimsizli\u011fin sebebi nedir? Mesela bir a\u011fa\u00e7 meyve vermiyorsa nedeni nedir, bu basit soruya verilecek yan\u0131t \u00f6nemli olsa gerek; ya susuz bir ortamdad\u0131r, ya topra\u011f\u0131 verimsizdir, ya g\u00fcne\u015f g\u00f6rm\u00fcyordur, ya bak\u0131m\u0131 iyi yap\u0131lm\u0131yordur vb. Peki, bir sanat\u00e7\u0131 \u00fcr\u00fcn vermiyorsa, ya da \u00fcrettiklerinde devrimci bir ya\u015fam\u0131n tad\u0131 yoksa; ya halktan uzakt\u0131r, ya m\u00fclteci duygulara batm\u0131\u015ft\u0131r, \u00fclkeden uzak duygular ya\u015f\u0131yordur, ya da kendini k\u00fclt\u00fcrel ve felsefi olarak e\u011fitmemi\u015ftir. Kendini geli\u015ftirmemi\u015ftir.<\/p>\n <\/p>\n <\/p>\n ‘Kapitalist Tarlada Demokratik-Sosyalist \u00dcr\u00fcn Yeti\u015fmez’<\/strong><\/p>\n \u0130ster metropollerde olsun ister kendi co\u011frafyam\u0131zda; kendi sanat bah\u00e7emizi kurmazsak, zararl\u0131 otlar\u0131 temizler gibi zararl\u0131 anlay\u0131\u015flar\u0131 ortamdan uzakla\u015ft\u0131rmazsak, onlarla m\u00fccadele etmezsek, ba\u015far\u0131l\u0131 olmay\u0131z. Belki de \u00fcretken olamamam\u0131z\u0131n nedenini burada aramak gerekiyor. Sanat alan\u0131n\u0131 m\u00fccadeleden uzak tutan duygular bizim devrimci duygular\u0131m\u0131z\u0131n geli\u015fimini engelliyor. Halk\u0131m\u0131z\u0131n, halklar\u0131m\u0131z\u0131n k\u00fclt\u00fcr ve sanatla ideolojik olarak ele al\u0131nan bir maneviyatla gerekli ruhsal besini almas\u0131 gerekiyor, y\u0131llardan bundan mahrum kalm\u0131\u015f bir halk ger\u00e7e\u011fimiz var, asimilasyon ve soyk\u0131r\u0131m tehlikesi alt\u0131nda olan bir halk olarak k\u00fclt\u00fcrel ve sanatsal olarak \u00e7o\u011falmaya, ya\u015fanan kapitalist modernite sald\u0131r\u0131lar\u0131na kar\u015f\u0131 korunma ihtiyac\u0131 var.<\/p>\n <\/p>\n <\/p>\n \u0130n\u015fa G\u00fczel Olsun<\/strong><\/p>\n Demokratik ulus anlay\u0131\u015f\u0131n\u0131 geli\u015ftirmek, demokratik siyaseti ve k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fc kal\u0131c\u0131 k\u0131lmak k\u00fclt\u00fcr ve sanats\u0131z y\u00fcr\u00fct\u00fclecek bir m\u00fccadele de\u011fildir. K\u00fcrt k\u00fclt\u00fcr\u00fc gibi sald\u0131r\u0131 alt\u0131nda olan bir k\u00fclt\u00fcr\u00fc aya\u011fa kald\u0131rmak ve mevcut sisteme alternatif bir ya\u015fam k\u00fclt\u00fcr\u00fc yaratmada sanat ve sanat\u00e7\u0131 vazge\u00e7ilmez bir \u00f6nc\u00fcd\u00fcr. Sanat ve edebiyat do\u011fru k\u00fclt\u00fcrel bir ya\u015fam ve \u00f6rg\u00fctl\u00fcl\u00fck tarz\u0131 ile demokratik kurtulu\u015f ve \u00f6zg\u00fcr ya\u015fam\u0131 in\u015faya kat\u0131lmal\u0131d\u0131r. Ortado\u011fu manevi ve maddi a\u00e7\u0131dan tekrardan kendini bulurken, sanat\u00e7\u0131s\u0131z bir toplumun olmayaca\u011f\u0131 bilinciyle k\u00fclt\u00fcr ve sanat \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131na kat\u0131l\u0131m g\u00f6stermeliyiz. Demokratik k\u00fclt\u00fcr\u00fc geli\u015ftirmek sanat\u00e7\u0131s\u0131z yap\u0131lacak bir i\u015f de\u011fildir. \u00c7\u00fcnk\u00fc yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z in\u015fan\u0131n g\u00fczel yap\u0131lmas\u0131 gerekiyor, ruha hitap etmesi ve kal\u0131c\u0131 olmas\u0131 laz\u0131m\u0085<\/p>\n <\/p>\n <\/p>\n K\u00fclt\u00fcr Toplumun Her \u015eeyidir, Her \u015eeyden Sorumluyuz<\/strong><\/p>\n Kapitalist modernitenin inceden dayatt\u0131\u011f\u0131 bir ya\u015fams\u0131zl\u0131k var. Ger\u00e7eklerin ters y\u00fcz edilmesi, saklanmas\u0131 s\u00f6z konusudur. Bunu g\u00f6rmek bunu hissetmek san\u0131ld\u0131\u011f\u0131 kadar kolay de\u011fil, g\u00f6rd\u00fcm diyen bile bazen bunun i\u00e7inde ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 halde fark\u0131nda de\u011fil. Asl\u0131nda fark etmek de yetmiyor. \u00d6rne\u011fin kapitalist moderniteye kar\u015f\u0131, \u00f6zg\u00fcr bir ya\u015fam k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fc ya\u015fam tarz\u0131 olarak yaymam\u0131z gerekti\u011finin ve k\u00fclt\u00fcrel direni\u015f gelene\u011fimizi, tarihsel demokratik de\u011ferleri yeniden canland\u0131rmam\u0131z gerekti\u011finin fark\u0131nday\u0131z. Devletin asimilasyoncu ve soyk\u0131r\u0131mc\u0131 faaliyetlerinin bug\u00fcnde s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc g\u00f6r\u00fcyoruz. K\u00fclt\u00fcrel de\u011ferlerimiz neden \u00f6zg\u00fcr ve ahlakl\u0131 bir ya\u015fam\u0131n temeli haline getirilemiyor ve neden soyk\u0131r\u0131mc\u0131lar\u0131n halen umutlar\u0131 var? Burada \u00f6zellikle k\u00fclt\u00fcr ve sanat alan\u0131nda \u00e7al\u0131\u015fma y\u00fcr\u00fcten insanlar olarak kendimizi sorgulamak durumunday\u0131z. K\u00fclt\u00fcr toplumun her \u015feyidir. Bu y\u00fczden \u00f6ncelikle k\u00fclt\u00fcr ve sanat emek\u00e7ileri her \u015feyden sorumludur. Hepimiz sorumluyuz.<\/p>\n Asimilasyon erimedir. Ba\u015fkalar\u0131n\u0131n par\u00e7as\u0131 olmakt\u0131r. Biz K\u00fcrdistan’da, demokratik k\u00fclt\u00fcr ve sanat emek\u00e7ileri olarak; halk\u0131m\u0131z\u0131 kendi olmaktan \u00e7\u0131kar\u0131p, kendi uzant\u0131s\u0131-eki, k\u00f6lesi yapmak isteyenlerin umutlar\u0131n\u0131 nas\u0131l bir \u00e7al\u0131\u015fmayla k\u0131rabiliriz\u00ad?<\/p>\n <\/p>\n <\/p>\n Soyk\u0131r\u0131mc\u0131lar\u0131n Umutlar\u0131n\u0131 K\u0131ral\u0131m!<\/strong><\/p>\n Demek ki bu g\u00fc\u00e7ler bize bak\u0131yorlar ve umut ediyorlar. Bizim tarihi demokratik de\u011ferlerle bulu\u015famayaca\u011f\u0131m\u0131z\u0131, ulus-devletin her t\u00fcrl\u00fc etkisini a\u015famayaca\u011f\u0131m\u0131z\u0131, eriyip yok olaca\u011f\u0131m\u0131z\u0131, benze\u015fece\u011fimizi, kendi deyimleriyle entegre olaca\u011f\u0131m\u0131z\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorlar. Bu g\u00fc\u00e7ler kendisiyle hareket eden ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fck hareketine, onun k\u00fclt\u00fcr ve sanat \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131na d\u00fc\u015fman olan, bug\u00fcn TRT 6’larda, \u015furada-burada \u00fc\u00e7 kuru\u015f i\u00e7in de\u011ferlere k\u00fcf\u00fcr etmeyi i\u015f sayan, reformist- burjuva karaktersizli\u011fini ya\u015fayanlar\u0131n ba\u015faraca\u011f\u0131na inan\u0131yor. Yapmak istedikleri a\u00e7\u0131k olan bu kesimler, nereden g\u00fc\u00e7 al\u0131yor. Bir toplumu \u00f6zden bo\u015faltacaklar\u0131n\u0131, \u00f6zg\u00fcrl\u00fck m\u00fccadelesini \u00e7arp\u0131tabileceklerini ve K\u00fcrt toplumunu kand\u0131rabileceklerini mi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorlar.<\/p>\n Yine kendimize d\u00f6nmeliyiz diye d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. Bizim k\u00fclt\u00fcr-sanat alan\u0131ndaki duru\u015fumuz bu g\u00fc\u00e7lerin planlar\u0131n\u0131 ne kadar bo\u015fa \u00e7\u0131karabiliyor. Mesela ge\u00e7en g\u00fcn baz\u0131 reformist-burjuva sanat\u00e7\u0131lar a\u00e7\u0131k\u00e7a stat\u00fckoculardan yak\u0131nd\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirtti. Bu y\u00fczden \u00fclkeye geli\u015flerinin ertelendi\u011fini s\u00f6yledi. Stat\u00fckocu olarak AKP’den bahsetmedi\u011fi a\u00e7\u0131k, K\u00fcrt hareketinden bahsediyorlar. Bu ger\u00e7e\u011fi ifade ediyor mu? K\u00fcrt k\u00fclt\u00fcr sanat hareketi stat\u00fckocu mudur? K\u00fcrt k\u00fclt\u00fcr sanat hareketi i\u00e7inde \u00e7al\u0131\u015fma y\u00fcr\u00fctenler bu d\u00fc\u015f\u00fcnceye kat\u0131l\u0131yor mu?<\/p>\n \u00c7ok uzatmadan \u015funu s\u00f6ylemek istiyorum. Bu ki\u015filer bizden cesaret al\u0131yor. Bizim duru\u015fumuz baz\u0131lar\u0131na cesaret veriyor. Bu a\u00e7\u0131klamadan sonra y\u00fczlerce K\u00fcrt sanat\u00e7\u0131s\u0131 soka\u011fa \u00e7\u0131ksayd\u0131, bu a\u00e7\u0131klamay\u0131 k\u0131nasayd\u0131, biz K\u00fcrt k\u00fclt\u00fcr ve sanat\u0131n\u0131n geli\u015fimi i\u00e7in can\u0131n\u0131 verenlerin takip\u00e7isiyiz, \u00f6zg\u00fcrl\u00fck hareketi sanat\u0131n \u00f6zg\u00fcrl\u00fck meydan\u0131d\u0131r! deseydi. En az\u0131ndan halk\u0131n kafas\u0131n\u0131 mu\u011fl\u00e2kla\u015ft\u0131rmak isteyenler hemen bo\u015fa \u00e7\u0131kar\u0131l\u0131rd\u0131. \u015eimdi kimse tepki g\u00f6stermeyince ne d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyor insan, ‘tepki veren de yok, bunlar acaba do\u011fru mu s\u00f6yl\u00fcyor’.<\/p>\n Bilmeliler ki; K\u00fcrdistan’da demokratik \u00f6zerkli\u011fi kazanmak ve demokratik ulusu yaratmak i\u00e7in bedel \u00f6deyenleri stat\u00fckocu ilan etmek, soyk\u0131r\u0131m ve asimilasyon stat\u00fckosunu devam ettirmek isteyenleri gizlemekten ba\u015fka bir anlam ta\u015f\u0131m\u0131yor. Bunlar\u0131, bu tipleri insan anlayabilir. Ama demokratik siyasetin a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 \u00f6zg\u00fcrl\u00fck alan\u0131nda, K\u00fcrt k\u00fclt\u00fcr ve sanat kurumlar\u0131nda \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n sessizli\u011fini anlamak m\u00fcmk\u00fcn de\u011fil. Devlete g\u00f6bekten ba\u011fl\u0131 bu g\u00fc\u00e7lere bir cevap verilmesi gerekmiyor mu?<\/p>\n <\/p>\n <\/p>\n Yan\u0131t Vermeliyiz<\/strong><\/p>\n Bu kesimlere verece\u011fimiz yan\u0131t g\u00fc\u00e7l\u00fc bir yan\u0131t olmal\u0131, bir daha yerlerinden kalkamamal\u0131lar. Sald\u0131r\u0131yorlar; \u00e7\u00fcnk\u00fc k\u00fclt\u00fcr ve sanat alan\u0131ndaki zay\u0131fl\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 g\u00f6r\u00fcyorlar. Bu sald\u0131r\u0131 g\u00fcc\u00fcn\u00fc oradan al\u0131yorlar. \u00d6l\u00e7m\u00fc\u015fler, bi\u00e7mi\u015fler, K\u00fcrt \u00f6zg\u00fcrl\u00fck hareketinin hangi alan\u0131 zay\u0131f diye, en zay\u0131f alan\u0131 olarak, k\u00fclt\u00fcr ve sanat alan\u0131 olarak g\u00f6rm\u00fc\u015fler, sald\u0131r\u0131yorlar. Sonu\u00e7 almak istiyorlar. Halk\u0131 da en \u00e7ok etkileyen alan oldu\u011funu da biliyorlar. K\u00fcrt k\u00fclt\u00fcr ve sanat\u0131n\u0131 \u00e7ok k\u00f6t\u00fc bir bi\u00e7imde ve ustaca kullanarak K\u00fcrt halk\u0131na sald\u0131r\u0131yorlar.<\/p>\n Eritmek istiyorlar, K\u00fcrt \u00d6zg\u00fcrl\u00fck hareketini etsizle\u015ftirerek, burjuva-milliyet\u00e7i kesimleri \u00f6ne \u00e7\u0131kararak toplumda bir volkan gibi patlayan \u00f6zg\u00fcrl\u00fck ate\u015fini s\u00f6nd\u00fcrmek istiyorlar. K\u00fclt\u00fcr ve sanat alan\u0131m\u0131zdaki ideolojik-politik bo\u015fluktan g\u00fc\u00e7 al\u0131yorlar. Zay\u0131fl\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 de\u011ferlendirmek istiyorlar.<\/p>\n \u00d6ncelikle; biz bu alanda ger\u00e7ekten o kadar zay\u0131f m\u0131y\u0131z? Bu alan\u0131 ideolojik ve politik olarak ele al\u0131\u015f\u0131m\u0131z\u0131n d\u00fczeyi bu sorunun ger\u00e7ek cevab\u0131 olacakt\u0131r. Maneviyat alan\u0131 \u00f6nemli bir aland\u0131r. Demokratik \u00f6zerkli\u011fin her alan\u0131 tam olsa da, k\u00fclt\u00fcr alan\u0131 zay\u0131f olsa ba\u015far\u0131l\u0131 olamayabiliriz.<\/p>\n <\/p>\n <\/p>\n Kal\u0131c\u0131 Olan K\u00fclt\u00fcrd\u00fcr<\/strong><\/p>\n M\u00fccadeleyi kal\u0131c\u0131la\u015ft\u0131rma, k\u00fclt\u00fcr\u00fc kal\u0131c\u0131la\u015ft\u0131rmad\u0131r. K\u00fclt\u00fcr hareketimizi bir demokratik \u00f6zerklik boyutu olarak geni\u015fli\u011fine, derinli\u011fine b\u00fcy\u00fctemezsek zarar g\u00f6rebiliriz. Bizi sar\u0131p-sarmalay\u0131p hareketsiz b\u0131rakmak isteyen, asimilasyoncu-soyk\u0131r\u0131mc\u0131 ve onlarla beraber hareket eden, reformist-k\u00fc\u00e7\u00fck burjuva g\u00fc\u00e7lere meydan kalm\u0131\u015fsa, bu g\u00fc\u00e7lere kar\u015f\u0131 sava\u015fmak, k\u00fclt\u00fcrel bir sava\u015f a\u00e7mak boynumuzun borcudur. Bu k\u00fclt\u00fcrel sava\u015f yurtseverlik sava\u015f\u0131d\u0131r, topra\u011fa-tarihe ba\u011fl\u0131 kalma sava\u015f\u0131d\u0131r. K\u00fclt\u00fcr sanat emek\u00e7ilerimiz do\u011fru bir k\u00fclt\u00fcrel sava\u015f y\u00fcr\u00fctebilmek i\u00e7in, tarihe ve topra\u011fa do\u011fru yakla\u015fmal\u0131d\u0131r. Yanl\u0131\u015f tarih bilinciyle ya da topraktan uzak bu sava\u015f kolay kolay verilemez.<\/p>\n Lice ve Colemerg’de kalekol yap\u0131m\u0131na direnen halk \u00f6rnek al\u0131narak, zihinlere \u00f6r\u00fclmek istenilen d\u00fc\u015f\u00fcnce ve sanat kalekollar\u0131na da dur diyebilmeliyiz.<\/p>\n Kapitalist Modernite d\u00fczeninde sanat alan\u0131nda insanlar\u0131n duygular\u0131 al\u0131n\u0131p sat\u0131l\u0131yor. Sanat \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 i\u00e7inde ‘ben bu i\u015flerden nas\u0131l para kazan\u0131r\u0131m’ diye d\u00fc\u015f\u00fcnenler var. K\u00fcrdistan’da da bu t\u00fcr sorunlar ya\u015fanabiliyor. Bu konu defalarca tart\u0131\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131 ve kararlar al\u0131nd\u0131\u011f\u0131 halde bir t\u00fcrl\u00fc \u00e7\u00f6z\u00fclmedi.<\/p>\n <\/p>\n <\/p>\n De\u011ferli Olan\u0131n Fiyat\u0131 Olmaz<\/strong><\/p>\n Duygular ve d\u00fc\u015f\u00fcnceler paha bi\u00e7ilmez de\u011ferlerdir. Yani bir fiyat\u0131 yoktur. Yurtseverlik, arkada\u015fl\u0131k bunlara bir fiyat konulabilir mi? Sanat duygu ve d\u00fc\u015f\u00fcnce de derinli\u011fin ifadesidir. Al\u0131m-sat\u0131m konusu edilemez ki. En az\u0131ndan demokratik k\u00fclt\u00fcr ve sanat hareketinde bu b\u00f6yledir. Bunun d\u0131\u015f\u0131nda b\u00f6yle bir durum var, herkes de kabul ediyor. Ama biz var olan ger\u00e7e\u011fi oldu\u011fu gibi kabul etmek durumunda de\u011filiz ki. \u00d6rne\u011fin asimilasyon var. Ben K\u00fcrt dilini ve ya\u015fam\u0131n\u0131 \u00f6\u011frenemem diyebilir miyiz? Zaten demokratik \u00f6zerkli\u011fin bir boyutu olarak k\u00fclt\u00fcr ve sanat boyutu, genel olarak da k\u00fclt\u00fcrel boyutu bu y\u00fczden gerekli, biz var olan\u0131 kabul etmiyoruz, o y\u00fczden alternatifiz. Devrimci sanat anlay\u0131\u015f\u0131n\u0131 bu y\u00fczden geli\u015ftirmek istiyoruz. Bu biraz da duyarl\u0131l\u0131k i\u015fidir. Yani ben sanat\u0131m\u0131 halk\u0131m i\u00e7in yapar\u0131m diyen insanla, bu de\u011ferli \u00e7al\u0131\u015fmalara para hesab\u0131yla yakla\u015fanlar\u0131 ayr\u0131 tutmak gerekir. \u0130ki farkl\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnce var, bunlar\u0131 bir ele alabilir miyiz? Baz\u0131lar\u0131na bunu s\u00f6yleyince, ‘sanat\u00e7\u0131lar a\u00e7 m\u0131 kalacak’ denilebilir? Biz sanat\u0131n sat\u0131lmas\u0131na kar\u015f\u0131y\u0131z, bu kadar a\u00e7\u0131k… Allah a\u015fk\u0131na sormak isterim; hangi sanat\u00e7\u0131 K\u00fcrdistan’da bir yere gidecek ve orada a\u00e7 kalacak. Bence bu traji-komik bir durum olur. Halk\u0131m\u0131z Newroz’da yapt\u0131\u011f\u0131 gibi hi\u00e7 tan\u0131mad\u0131\u011f\u0131 insanlara dahi kap\u0131s\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131yor, halk\u0131n sanat\u00e7\u0131lar\u0131na m\u0131 kap\u0131s\u0131n\u0131 kapatacak!\u00a0\u00a0Milyonlar\u0131n doyuramayaca\u011f\u0131 sanat\u00e7\u0131 yoktur.<\/p>\n B\u00f6yle tart\u0131\u015f\u0131rsak do\u011fru bir \u00e7\u00f6z\u00fcm getiremeyebiliriz. Bilelim ki; sanatta metala\u015fma, alma-satma Kapitalist modernitenin bir hastal\u0131\u011f\u0131d\u0131r. Yani sanat\u0131n\u0131 satmay\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnenden \u015f\u00fcphe etmeliyiz. Sanat\u00e7\u0131n\u0131n ihtiya\u00e7lar\u0131 elbette kar\u015f\u0131lanmal\u0131 ama bu sanat\u0131n sat\u0131labilece\u011fi anlam\u0131na hi\u00e7 gelmez. Israrla para diyen sanat\u00e7\u0131dan kayg\u0131lanmak gerekir.<\/p>\n <\/p>\n <\/p>\n \u0130n\u015fa Sanat\u0131<\/strong><\/p>\n Ger\u00e7ek halk sanat\u00e7\u0131lar\u0131n\u0131n b\u00fcy\u00fck ama\u00e7lar\u0131 ve eri\u015fmek istedi\u011fi farkl\u0131 sonu\u00e7lar vard\u0131r. \u00d6rne\u011fin pop\u00fcler ve arabesk k\u00fclt\u00fcre kar\u015f\u0131 toplumda duyarl\u0131l\u0131k ve m\u00fccadeleci bir insan yaratmak bunlardan biridir. Demokratik bir toplumun duygular\u0131n\u0131 in\u015fa etmek, estetik anlay\u0131\u015f\u0131n\u0131 yaratmakta bir ba\u015fkas\u0131…<\/p>\n Pop\u00fcler k\u00fclt\u00fcr(s\u00fcz)l\u00fck ile y\u0131llard\u0131r, tek tip insan dayat\u0131ld\u0131; beyinler ve y\u00fcrekler i\u015fgal alt\u0131na al\u0131nd\u0131, herkes bunun etkisi alt\u0131na al\u0131narak \u00e7arp\u0131k sistem, normal ya\u015fanabilir bir sistemmi\u015f gibi g\u00f6sterilmek istendi. \u0130nsanlar\u0131n duygular\u0131 ile oynand\u0131, ruhlar sat\u0131n al\u0131nd\u0131. Buna kar\u015f\u0131 mevcut k\u00f6le d\u00fczeninin d\u0131\u015f\u0131na \u00e7\u0131kmak \u015fatt\u0131r. \u00d6zellikle kapitalist modernitenin sanat\u0131 kullan\u0131\u015f tarz\u0131n\u0131n d\u0131\u015f\u0131na \u00e7\u0131kmam\u0131z gerekiyor. Yoksa ona hizmet etmekten kurtulamay\u0131z.<\/p>\n Do\u011fru g\u00fcndem yaratmak ve kendi yaratt\u0131\u011f\u0131m\u0131z g\u00fcndemi g\u00fc\u00e7lendirmek, sanat alan\u0131nda da yap\u0131lmas\u0131 gereken bir konudur. Paray\u0131, pop\u00fclizmi, bencilliklerimizi tart\u0131\u015f\u0131p a\u015fal\u0131m ama demokratik moderniteyi nas\u0131l somutla\u015ft\u0131rabiliriz, demokratik \u00f6zerkli\u011fin k\u00fclt\u00fcrel boyutunu nas\u0131l in\u015fa edebiliriz, inkara ve k\u00fclt\u00fcrel varl\u0131\u011f\u0131m\u0131za yap\u0131lan sald\u0131r\u0131lara nas\u0131l yan\u0131t olabiliriz. Bunlar\u0131 da masaya yat\u0131rmal\u0131y\u0131z. En \u00f6nemlisi de; toplumun \u00f6zg\u00fcrl\u00fck ve estetik in\u015fas\u0131n\u0131 nas\u0131l ger\u00e7ekle\u015ftirebiliriz. Bunun \u00f6nc\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc nas\u0131l yapaca\u011f\u0131z?<\/p>\n Ben k\u00fclt\u00fcrel kimlik yaratmada \u00f6nc\u00fc olaca\u011f\u0131m, bu in\u015faya sanatsal g\u00fc\u00e7 kataca\u011f\u0131m, m\u00fczik, resim, tiyatro, edebiyat alanlar\u0131nda K\u00fcrt k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fcn \u00f6zg\u00fcr ifade tarzlar\u0131n\u0131 yarataca\u011f\u0131m, ben ba\u015fta kendimde olmak \u00fczere demokratik k\u00fclt\u00fcr ve sanat insan\u0131n\u0131 yarataca\u011f\u0131m demeli ve yaratmal\u0131y\u0131z…<\/p>\n <\/p>\n <\/p>\n Farkl\u0131 Olmal\u0131y\u0131z<\/strong><\/p>\n K\u00fclt\u00fcr sanat \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131, bu hareketten bir ya\u015fam tarz\u0131 \u00f6\u011frendi ve fark\u0131n\u0131 ortaya koyarak ya\u015famaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor. Kendini ger\u00e7ekle\u015ftirme \u00e7abas\u0131 i\u00e7inde; toplumun yarat\u0131c\u0131l\u0131k rol\u00fcn\u00fc s\u0131rtlam\u0131\u015f, \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor. Sanat\u00e7\u0131 toplumun k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fc yani ya\u015fam \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fcn\u00fc g\u00fczelle\u015ftirmekle sorumludur. Vars\u0131n baz\u0131lar\u0131, burjuva salonlarda e\u011flencelik olarak, maddi d\u00fcnya i\u00e7in bu u\u011fra\u015f\u0131 yaps\u0131n… Bunlara kar\u015f\u0131y\u0131z ama kar\u015f\u0131 olmam\u0131z yetmez, bu ‘sanat koruculu\u011funa ‘ kar\u015f\u0131, toplumun can esirgemezleri, serdenge\u00e7tileri olmal\u0131y\u0131z. Toplumcu sanat\u00e7\u0131 bu sanat\u00e7\u0131d\u0131r. Ulus-devlet ve devlet\u00e7ikler zaten toplum ve sanat\u00e7\u0131y\u0131 kendine ba\u011fl\u0131yor ve s\u0131f\u0131rl\u0131yor, soytar\u0131la\u015ft\u0131r\u0131yor. Devletin k\u00f6lesi haline getirmek i\u00e7in sanat\u00e7\u0131y\u0131 sanat\u00e7\u0131 olmaktan \u00e7\u0131kar\u0131yor.<\/p>\n Ger\u00e7ek bir halk sanat\u00e7\u0131s\u0131 olmak ancak demokratik \u00f6zerk bir ya\u015famda, demokratik ulus anlay\u0131\u015f\u0131 ve demokratik modernite zihniyeti ile olur. Ba\u015fka sanat\u00e7\u0131l\u0131k bize g\u00f6re olmaz.<\/p>\n Son olarak k\u00fclt\u00fcr ve sanat emek\u00e7ilerinin k\u00fclt\u00fcrel boyutun in\u015fas\u0131nda dikkat etmesi gerekti\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcm baz\u0131 konulara de\u011finerek bu yaz\u0131y\u0131 bitirmek istiyorum.<\/p>\n <\/p>\n <\/p>\n \u00d6rg\u00fctl\u00fc Sanat<\/strong><\/p>\n \u00d6zg\u00fcr ya\u015fam k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fcn \u00f6r\u00fclmesi \u00f6nemli bir konudur. Demokratik ulus ekolojik-\u00f6rg\u00fctl\u00fc ya\u015fam ile i\u00e7 i\u00e7e \u00f6r\u00fclmesi, ulusal toplum olma i\u00e7in di\u011fer halklara \u00f6rnek yaratma i\u00e7in vazge\u00e7ilmezdir. Sanat\u00e7\u0131 kendi \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn i\u00e7inde ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 toplumun \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc ile olan g\u00fc\u00e7l\u00fc ba\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6rmezse toplumsall\u0131\u011fa fazla gelmez. Toplumu \u00f6zg\u00fcr olmadan o sanat\u00e7\u0131 da \u00f6zg\u00fcr olamaz. Bu ba\u011f\u0131 g\u00f6rmek ve hissetmek \u00f6nemlidir.<\/p>\n \u00d6zg\u00fcr K\u00fcrt k\u00fclt\u00fcr\u00fc alternatif bir k\u00fclt\u00fcr oldu\u011fu i\u00e7in, kapitalist modernist ya\u015famda s\u00fcrekli sald\u0131r\u0131ya u\u011frayan bir k\u00fclt\u00fcrd\u00fcr. K\u00fcrt k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fcn bunca sald\u0131ra u\u011framas\u0131 onun toplum i\u00e7inde yeniden aya\u011fa kalk\u0131\u015f\u0131n\u0131 engelleme ama\u00e7l\u0131d\u0131r. Bu sald\u0131r\u0131lar kar\u015f\u0131s\u0131nda \u00f6rg\u00fctl\u00fc olmak durumunday\u0131z.<\/p>\n K\u00fcrt k\u00fclt\u00fcr\u00fc kendine hast\u0131r. Elbette her halk\u0131n k\u00fclt\u00fcr\u00fc g\u00fczeldir. Ama K\u00fcrtleri di\u011fer halklardan ay\u0131ran temel \u00f6zellikler de vard\u0131r. En temel \u00f6zelli\u011fi, orijinal halinin egemen sistem d\u0131\u015f\u0131nda olmas\u0131d\u0131r. Orijinal K\u00fcrt k\u00fclt\u00fcr\u00fc zaman ve mek\u00e2n itibar\u0131yla t\u00fcm uygarl\u0131k k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fcn dayana\u011f\u0131 olan kaynak k\u00fclt\u00fcrlerdendir, K\u00fcrt sanat\u00e7\u0131s\u0131 bu k\u00fclt\u00fcrden beslenmek zorundad\u0131r. Yoksa g\u00fcn\u00fcm\u00fcz\u00fcn kapitalist modernite eksenli yapay K\u00fcrt ulus devletinin kurban\u0131 olmas\u0131 ka\u00e7\u0131n\u0131lmazd\u0131r. Demokratik sosyalist bir toplumun in\u015fas\u0131na devrimci kat\u0131l\u0131m sa\u011flamak ancak ya\u015famda k\u00fclt\u00fcrel boyutu in\u015fa etme gayesi ile olabilir. Kendi k\u00fclt\u00fcr\u00fcne uzak ya da onu zay\u0131f geri g\u00f6rerek olamaz.<\/p>\n <\/p>\n <\/p>\n \u0130stismarc\u0131lar\u0131 K\u00fcrdistan’dan Koval\u0131m<\/strong><\/p>\n Di\u011fer bir konu; K\u00fcrdistan’da din k\u00fclt\u00fcr\u00fcne ba\u011fl\u0131 olarak ciddi bir istismar var. Alevilere, M\u00fcsl\u00fcmanlara, S\u00fcryanilere, \u00caz\u00eed\u00eelere ya da \u00e7ok daha farkl\u0131 dini kesimlere y\u00f6nelik bu yaranmac\u0131 ve kullanmac\u0131 yakla\u015f\u0131mlar\u0131 \u00f6nlemek, bu alanda y\u00fcr\u00fct\u00fclen k\u00fclt\u00fcrel s\u00f6m\u00fcr\u00fcy\u00fc de\u015fifre etmek \u00f6nemli olmaktad\u0131r. Dinlerin geleneksel direni\u015f\u00e7i ruhunu ya\u015fatmak; bunun i\u00e7ini bo\u015faltanlara kar\u015f\u0131 devrimci bir ruhla \u00e7al\u0131\u015fmaktan ge\u00e7er. Dinin iktidara alet edilerek toplumcu \u00f6zden kopar\u0131lmas\u0131na ve Ortado\u011fu’da bu yolla s\u00f6m\u00fcr\u00fcy\u00fc derinle\u015ftiren sahte din anlay\u0131\u015flar\u0131na ve siyasetlere kar\u015f\u0131 toplumu uyarmak t\u00fcm k\u00fclt\u00fcr ve sanat emek\u00e7ilerinin sorumlulu\u011fundad\u0131r. Bunu yapmayan b\u00f6yle hassas bir konuda halk\u00e7\u0131 ve \u00f6nc\u00fc bir tutum ortaya koymayan, ‘k\u00fclt\u00fcrel s\u00f6m\u00fcr\u00fcye dur’ demeyen bir sanat\u00e7\u0131ya demokratik \u00f6zerkli\u011fin k\u00fclt\u00fcrel boyutunun ya\u015famsalla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131nda fazla bir rol bi\u00e7memek daha do\u011fru olur.<\/p>\n <\/p>\n <\/p>\n Kad\u0131n K\u00fclt\u00fcr, K\u00fclt\u00fcr Direnmek Demektir<\/strong><\/p>\n Son olarak en \u00f6nemli diyebilece\u011fimiz bir konuyu dile getirmek istiyorum. Toplumsal de\u011ferlerin temsilcili\u011fini yapacak sanat\u00e7\u0131lar\u0131n temel sanat kayna\u011f\u0131 neolitik toplumdur. Neolitik toplum par\u00e7alanmam\u0131\u015f, s\u0131n\u0131fla\u015fmam\u0131\u015f toplumdur. Sanat\u0131n en \u00f6nemli \u00f6\u011fesi dil bu d\u00f6nemde devrimsel geli\u015fmeler ya\u015fam\u0131\u015ft\u0131r. Tar\u0131m, k\u00f6y devrimi de ayn\u0131 zamanda bir k\u00fclt\u00fcr devrimidir.\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Kad\u0131n orijinli bu k\u00fclt\u00fcrel ya\u015fam tarz\u0131 anla\u015f\u0131l\u0131p, g\u00fcn\u00fcm\u00fczde bu anlay\u0131\u015fla pratikle\u015ftirilmeden, sanatsal bir yarat\u0131c\u0131l\u0131\u011fa kavu\u015famay\u0131z. Mevcut, var olan\u0131n tekrar\u0131n\u0131 a\u015famay\u0131z. T\u00fcm toplumsal ili\u015fkilerin yap\u0131c\u0131, k\u00fclt\u00fcrel zemini bu ortamda yarat\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. ‘K\u00fclt\u00fcr direnmek demektir’ tespitinden yola \u00e7\u0131karak belirtebiliriz ki; neolitik d\u00f6nem, ya\u015famak i\u00e7in k\u00fclt\u00fcrle\u015ferek direnmenin ge\u00e7erli oldu\u011fu kad\u0131n \u00f6nc\u00fcl\u00fckl\u00fc bir zamand\u0131r. Neolitik k\u00f6y k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fcn, \u00f6zg\u00fcr ya\u015fama kaynakl\u0131\u011f\u0131 ise daha \u00e7ok duygu ve d\u00fc\u015f\u00fcncedeki yan\u0131yla ilgilidir.<\/p>\n \u00d6zg\u00fcr ya\u015fam daha \u00e7ok manevi k\u00fclt\u00fcr\u00fc ifade eder. Bu manevi d\u00fcnyan\u0131n bir maddi k\u00fclt\u00fcr temeli de vard\u0131r. Yarat\u0131m bu maddi k\u00fclt\u00fcr d\u00fcnyas\u0131n\u0131 geli\u015ftirir. Neolitikte \u00f6zg\u00fcr ya\u015fam, k\u00fclt\u00fcrel alandaki de\u011fi\u015fim ve d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fcn insan y\u00fcre\u011findeki sanc\u0131s\u0131d\u0131r. Toplumun \u00f6zg\u00fcr ya\u015fam alan\u0131n\u0131 adeta yeniden kurar ve in\u015fa eder. Bu in\u015fa kad\u0131n \u00f6nc\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcnde bir in\u015fad\u0131r. G\u00fcn\u00fcm\u00fczde ise kad\u0131n\u0131n bu \u00f6nc\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc g\u00f6rmeden ve kad\u0131n \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc esas al\u0131nmadan yap\u0131lan k\u00fclt\u00fcr ve sanat \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 hep eksik kalacakt\u0131r.<\/p>\n \u00d6zg\u00fcr ya\u015fam k\u00fclt\u00fcr\u00fc ve sanat\u0131 \u00fczerinde yo\u011funla\u015fmak, ona kafa yormak, \u00f6zg\u00fcrl\u00fck aray\u0131\u015f\u0131m\u0131z\u0131 kad\u0131n ya\u015fam\u0131 ve k\u00fclt\u00fcr\u00fc \u00fczerinden yola \u00e7\u0131karmak, olduk\u00e7a do\u011fru ve hakikate uygun olacakt\u0131r. Uygarl\u0131k dedi\u011fimiz s\u0131n\u0131fl\u0131-devletli toplumlar da, mitoloji nas\u0131l devletle\u015ftirilmi\u015fse, kad\u0131n\u0131n\u0131n rengi yerine egemen erke\u011fin, tiranlar\u0131n, rahiplerin hik\u00e2yesini anlatmaya ba\u015flam\u0131\u015fsa, k\u00fclt\u00fcr ve sanatta da bu ger\u00e7ek vard\u0131r. Bu y\u00fczden ancak var olan erkek egemen, devlet\u00e7i yakla\u015f\u0131mlar\u0131 a\u015farak k\u00fclt\u00fcrel boyutu b\u00fcy\u00fck bir a\u015fkla in\u015fa edebiliriz.<\/p>\n \n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Ekin KIZILIRMAK K\u00fclt\u00fcr ve sanat alan\u0131nda y\u00fcr\u00fct\u00fclen \u00e7al\u0131\u015fmalar olduk\u00e7a \u00f6nemli \u00e7al\u0131\u015fmalard\u0131r. Bu \u00e7al\u0131\u015fmalar eskiden de \u00e7ok \u00f6nemliydi fakat gereken \u00f6nem tam olarak verilemiyordu. Yeteri kadar anla\u015f\u0131lamad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in dar yakla\u015f\u0131mlar s\u00f6z konusu idi. Bir yandan dar ve \u00f6nemsiz g\u00f6ren yakla\u015f\u0131mlar di\u011fer yandan da bu \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 toplumsall\u0131ktan kopar\u0131c\u0131, \u015fahsi \u00e7al\u0131\u015fmalar olarak ele alan sanat\u00e7\u0131 tutumlar\u0131 vard\u0131. Bu […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":744,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[21],"tags":[],"class_list":["post-743","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-kultur-ve-sanat"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/tirki.komunar.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/743","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/tirki.komunar.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/tirki.komunar.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tirki.komunar.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tirki.komunar.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=743"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/tirki.komunar.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/743\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":745,"href":"https:\/\/tirki.komunar.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/743\/revisions\/745"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tirki.komunar.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/744"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/tirki.komunar.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=743"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/tirki.komunar.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=743"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/tirki.komunar.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=743"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}